286 OVER HET GEBRUIK DER ATMOSFERISCHE STIKSTOF 
heid stikstof. Vooral de laatste, die reeds meer zuurstof dan stikstof 
in het gasmengsel aanwezig had, kon daardoor veel meer stikstof 
oxydeeren. Een volkomen oxydatie der stikstof werd natuurlijk ook 
hier niet bereikt; want de konstante heeft voor iedere temperatuur 
eene bepaalde waarde, tenzij het gelukt door de temperatuur die 
konstante tot oneindig groot te laten naderen. Dit is echter, zooals 
we hieronder zullen zien, praktisch onmogelijk en derhalve moet er 
altijd eene, zelfs eene zeer groote hoeveelheid stikstof overblijven. 
Er is nog een andere manier om de hoeveelheid stikstof die 
overblijft te verminderen, nl. door het NO, dat zich vormt, voortdu- 
rend weg te nemen. De concentratie van het NO zal dan voortdu- 
rend zeer klein of gelijk nul blijven en dus niet de waarde kunnen 
bereiken, die voor het evenwicht noodig is. De stikstof en zuurstof 
zullen zoolang zich blijven verbinden tot een van beide of beide op 
zijn, en daardoor ook de teller van de evenwichtsformule = 0 wordt. 
CAVENDISH was het mogelijk door water de grootste hoeveelheid 
stikstof om te zetten; lord rayleigh beproefde hetzelfde door een 
base. In beide gevallen werd het NO, door de zuurstof, die nog aan- 
wezig is, omgezet in N0 2 en dit door het water of de base vastge- 
legd resp. tot salpeterzuur of tot een nitraat. Op deze manier kan het 
evenwicht zich niet instellen, omdat het NO niet in het gasmengsel 
aanwezig blijft , maar geabsorbeerd wordt. Nu zou , wanneer die ab- 
sorptie totaal kon zijn, ook N 2 en 0 2 zich voortdurend tot NO 
verbinden en de tegengestelde werking, de ontleding van het NO in 
N 2 en 0 2 , niet kunnen plaats grijpen. De oxydatie van NO tot N0 2 
is echter zeer onvolkomen bij de temperatuur, waarbij NO ontstaat 
en waar de oxydatie van het zich vormende NO tot N0 2 niet totaal 
kan zijn, vindt ook geen totale absorptie plaats. 
Gaan we den temperatuurinvloed na, dan zien we, dat door tem- 
peratuursverhooging de hoeveelheid van het NO in het evenwicht 
sterk kan worden vergroot. Wordt van het gasmengsel, dat in even- 
wicht is, de temperatuur verhoogd — warmte er aan toegevoegd — 
dan zal die verandering van het evenwicht plaats grijpen, welke met 
warmteabsorptie gepaard gaat. Daar NO een endotherme verbinding 
is — 30 gr.NO nemen bij de vorming uit de elementen 21600 
cal. op - zal zich bij verhooging van temperatuur meer NO vormen. 
Bij hoogere temperatuur zal dus de concentratie van NO grooter, 
die van stikstof en zuurstof kleiner zijn. Bij elke temperatuur be- 
hoort eene bepaalde verhouding tusschen NO en N 2 H-0 2 , een be- 
paalde K. Verhoogen wij de temperatuur, dan wordt K grooter; 
koelen we af, dan wordt meer NO ontleed en K kleiner. Was de 
