LEDERBEREIDING EN WETENSCHAP. 
295 
buigzaamheid; en verder, dat door ’t looien de structuur der huid 
niet alleen niet wordt aangetast, maar zelfs duidelijker te voorschijn 
komt Ook behoudt de met de huid verbonden looistof hare schei- 
kundige eigenschappen en kan er geheel (bij aluinlooiing') of gedeeltelijk 
weer worden uitgewasschen . Eindelijk toont hij door een reeks van 
quantitatieve onderzoekingen met verschillende looistoffen aan, dat 
deze door de huid niet in bepaalde moleculaire verhoudingen worden 
opgenomen ; en dat de verhouding tusschen huid en opgenomen looi- 
stof verandert met de concentratie der looistof-oplossing en met den 
aard van het oplossingsmiddel. Leder zou dus geen looizure lijm en 
ook geen gewone scheikundige verbinding zijn; maar wat dan wel? 
In vochtigen toestand is de lederhuid smijdig, doch kan niet be- 
waard worden, bederft spoedig. Bovendien bezit zij de eigenschap 
om in water op te zwellen. Laat men haar drogen, dan is zij wel 
tegen bederf gevrijwaard, doch gaat in een schijnbaar structuurlooze, 
hoornachtige massa over en de vezels kleven zóó innig aaneen, dat 
zij door mechanische bewerkingen niet, zijn te scheiden. 
Het looiproces heeft nu ten doel het bederf tegen te houden, zonder 
aan de smijdigheid te kort te doen. In de tweede plaats, om het 
absorptie- vermogen voor water geheel of grootendeels te vernietigen. 
Verschillende stoffen hebben namelijk het vermogen in de huid door 
te dringen, de vezels te omhullen en aldus het aaneenkleven van 
deze na het drogen te beletten. 
Elke slof, die deze eigenschappen bezit, is — volgens knapp — een 
looimiddel. 
Eigenaardig in dit verband is de volgende proef: wanneer men 
de in w j ater opgeweekte lederhuid eerst eenige uren in verdunden, 
dan in sterken alcohol brengt en daarna droogt, blijkt zij in vele 
opzichten met (aluingaar) leder overeen te komen. Er kan geen sprake 
zijn van scheikundige binding, want daarvoor zijn twee stoffen noodig; 
— alleen de scheiding der vezels, tengevolge der wateronttrekking, 
kan de verandering bewerkt hebben. In water zwelt evenwel zulk 
leder op, en wordt weder huid. 
Knapp vat dus het looiproces op als een physisch proces ; als een 
oppervlakte-werking , die tengevolge van de vezelige structuur der 
huid groote afmetingen aanneemt, ’t Best laat het zich vergelijken 
met het verven der vezelstoffen, — een vergelijking, die door alle 
latere onderzoekers, hetzij voor- of tegenstanders van knapp, wordt 
overgenomen. Ook daarbij is het groote oppervlak een belangrijke 
factor; ook daarbij kan de verbinding zoodanig zijn, dat de kleurstof 
door water niet meer wordt verwijderd, terwijl zoogenaamde onechte 
