298 
LEDERBEREIDING EN WETENSCHAP. 
Maar dan zou voor andere looimiddelen hetzelfde moeten gelden, 
wat slechts ten deele het geval schijnt te zijn. Nadere onderzoekingen 
over dit vraagstuk en ook over den invloed van de structuur der 
huid op hare eigenschappen, waarop ik straks nog terugkom, dienen 
te worden afgewacht. 
Is leder een vaste oplossing van looistof in huid, ? 
van ’t hoff’s welbekend en vruchtbaar denkbeeld der vaste op- 
lossingen (voorbeeld: gekleurd glas) is door o. n. witt toegepast op 
het verfproces (1890) . Daarbij beriep hij zich vooral op de waarneming, 
dat teerkleurstoffen in vasten toestand vaak een andere kleur ver- 
toonen dan in waterige of alcoholische oplossing; doch dat de geverfde 
vezel steeds de kleur der oplossingen bezit en niet die van de vaste 
stof. De geverfde vezel zou dus een vaste oplossing zijn van de kleur- 
stof in de vezelstof. Op dezelfde wijs heeft men ook leder willen 
beschouwen als een vaste oplossing van looistof in huidsubstantie, 
maar naar de meening van velen ten onrechte. Zal n.1 . het denkbeeld 
eenige beteekenis hebben, dan moet de vaste oplossing, tenminste 
in hoofdeigenschappen, met de vloeibare overeenkomen. Dat doet zij 
echter niet, want : 
lo. De kleurstof in de geverfde vezel, de looistpf in de gelooide 
huid schijnen meestal als colloïd gebonden te zijn. In water vormen 
zij in dien toestand geen ware oplossingen, maar pseudo-oplossingen 
of sols; zou dan van een oplossing in de huid sprake kunnen zijn? 
2o. Zooals bekend is, verdeelt zich een stof tusschen twee niet- 
mengbare oplossingsmiddelen in standvastige verhouding ; of m.a.w. de 
verhouding tusschen de concentratie (Gr. stof per L. oplossing) in 
de beide oplossingsmiddelen, de verdeelingscoëfficient is standvastig. 
Daarop is bijv. gebaseerd het uitschudden van een in water op- 
geloste stof met aether, waardoor men aan een waterige oplossing, 
mits het proces vaak genoeg wordt herhaald, practisch alle opgeloste 
stof kan onttrekken. 
Waren dus de geverfde vezel en de huid vaste oplossingen, dan 
zou men daaraan door een geschikt oplossingsmiddel, bijv. water, alle 
kleurstof en alle looistof moeten kunnen onttrekken. De ervaring 
leert echter, dat dit slechts voor een klein deel kan geschieden; dit 
deel is omkeerbaar , de rest niet omkeerbaar gebonden. Evenzoo leert 
de ervaring, dat in ’t algemeen bij absorptie door colloïden van een 
standvastigen verdeelingscoëfficient geen sprake is. van bemmelen 
heeft dit voor verschillende gevallen bewezen ; en wel voor zulke 
gevallen, waarbij het colloïd niet een ander colloïd , maar een stof 
