HET LEVEN DEK PLANT. 
377 
nitraat, door haar omgezet in eiwit, door de rotting overgevoerd in 
ammoniak en door de nitrificatie in nitraten, weer door de planten 
worden opgenomen, om denzelfden kringloop nog eens te volbrengen . 
In de natuur treden echter nog allerlei complicaties op. Behalve ammonia 
ontstaat bij de eiwitrotting ook vrije stikstof, maar betrekkelijk weinig. 
Een ander proces, de denitrificatie, is van meer belang. Nitraten 
worden daarbij gereduceerd tot nitrieten, ammoniak en vrije stikstof . 
Daardoor gaat een deel van de stikstof, die door de planten als voed- 
sel kon worden gebruikt, voor hen verloren. Naar men meende was 
dit proces een gevaar voor den landbouw. Een groote hoeveelheid 
stikstof toch wordt met de oogst van het ^nd gehaald en een stik- 
stof bemesting is noodzakelijk. Daar veel met Chilisalpeter bemest 
wordt, dient de landbouwer de voorwaard __i, waaronder de denitri- 
ficatie plaats vindt, te kennen, om dat proces zooveel mogelijk tegen 
te gaan. Daarom is de denitrificatie uitvoerig bestudeerd. 
Terwijl er zeer veel bacteriën zijn, die mtraten tot nitrieten en 
ammoniak maken, zijn er betrekkelijk weinig bacteriën, die haar af- 
breken tot vrije stikstof. Het best bestudeerd zijn Bacillus denitrifi- 
cans en Bacillus pyocyaneus. De eerste komt vooral in stroo en in 
mest van plantenetende dieren voor; de laatste, behalve in aarde en 
mest, dikwijls in verontreinigde wonden. Kweekt men de denitrifi- 
ceerende bacteriën op eene voedingsoplossing, die bestaat uit: 
1000 gr water. 
2 gr. kalium- of natriumnitraat. 
5 gr. citroenzuur. 
2 gr. magnesiumsulfaat. 
2 gr. zuur kaliumphosphaat. 
0,2 gr. calciumchloriede en een spoor ijzerchloriede, 
dan ziet men de vrije stikstof opschuimen. Het nitraat is hierin de 
eenige stikstofbron, terwijl de benoodigde koolstof moet worden ont- 
leend aan organische verbindingen, tot de eenvoudigste toe Tevens 
blijkt uit dergelijke cultures, daar zij bij toetreding van de lucht ge- 
nomen worden, dat deze bacteriën niet streng anaëroob zijn, zooals 
men vroeger meende. Volgens Jensen zijn de denitrificeerende bac- 
teriën aëroob, maar in tegenwoordigheid van nitraten anaëroob, want 
dan nemen zij de zuurstof, die zij voor de ademhaling noodig hebben, 
van het nitraat. Hiermee in overeenstemming is, dat chloraten de 
denitrificatie tegengaan, daar de zuurstof van de chloraten gemakke- 
lijker wordt opgenomen dan die van de nitraten. 
De bacteriën denitrificeeren niet om de stikstof te bemachtigen, 
want 90 — 96 p(Jt. daarvan ontwijkt in vrijen toestand, maar om de 
