44 
WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 
snel en daarna weêr langzaam af, totdat hij eindelijk constant werd. Dit 
wijst dus op autokatalyse. De katalyseerende stof ontstaat ook bij ver- 
hitting van lijnolie aan de lucht, want op deze wijze verkrijgt men een 
snel opdrogend vernis. Met witte verf gewreven lijnolie droogt snel, met 
zwarte verf behandelde langzaam. Licht bevordert het opdrogen, vandaar 
wordt het door vermenging met donkere verwen vertraagd. 
a, 
De levensduur van een schilderij kan door de formule L = - wor- 
den uitgedrukt, waarin a een constante voorstelt en d de dikte van de 
verflaag. Men moet dus zoo dun mogelijk schilderen. 
Het is wenschelijk het loodwit door een verf te vervangen, die niet 
mettertijd donker wordt. Hiervoor kan lithopoon dienen, d.i. het neêr- 
slag dat een oplossing van zwavelbaryum met zinksujfaat geeft. Dit litho- 
poon wordt evenwel, op nog niet verklaarde wijze, grijs in het licht, 
welke kleuring in het donker weêr verdwijnt. 
ostwald heeft evenwel een middel gevonden om het lithopoon onge- 
voelig voor het zonlicht te maken. ( Chem . Cmtr.-Bl., 1906, I, 212). 
R. s. TJ. M. 
Sublimatie van platina beneden het smeltpunt. — a. gunz en 
henri bassett jr. vonden op den met kalk- of magnesia-aluminaat be- 
kleeden wand van den elektrischen oven steeds, in de buurt van den 
platinadraad, kristalletjes van dit metaal afgezet. Deze wogen in drie 
gevallen : 0,36, 0,37 en 0,5 gram. Meestal waren het mikroskopisch kleine, 
doch goed gevormde octaëders, soms cubo-octaëders en tetraëders. De 
afscheiding der kristallen geschiedt langzaam. Werd gedurende 600 uur 
de temp. op 1000° — 1300° gehouden, dan verloor de platinadraad plm. 
5 pCt. aan gewicht, d.i. per uur ongeveer 0,1 p. mille, bij een draad-door- 
snede van 0,3 niM. Vluchtiger is het platina bij zijn smeltpunt en vooral 
daarboven. [Chem. Centr .-BI ., 1906, I, 440). R. s. tj. m. 
LANDBOUWCHEMIE. 
Vorm waarin de landbouwgewassen de stikstof uit den bodem 
opnemen. w. krüger heeft talrijke proeven genomen ter opheldering 
van de niet uitgemaakte kwestie of de cultuurplanten direct ammoniak- 
zouten ‘opnemen om daaraan de benoodigde stikstof te ontleenen, dan 
wel of genoemde zouten daartoe eerst in salpeters moeten zijn omgezet. 
Hij kwam tot de volgende uitkomsten: lo voor mosterd, haver en 
gerst scheen het onverschillig in welken vorm haar de stikstof werd 
aangeboden: ammoniakzouten en salpeters waren gelijkelijk geschikt 
voor hare voeding ; 2° de aardappel schijnt aan ammoniakale stikstof de 
voorkeur te geven, die in elk geval in hare werking voor nitraat-stik- 
stof niet onderdoet; 3o de beetwortel komt stellig beter voort door 
bemesting met salpeter dan met ammoniakzout, de eerste doet inzon- 
derheid den wortel beter gedijen ; 4° de vaak ondervondene geringere 
