88 DR GESCHIEDENIS VAN HET ELEKTRISCH LICHT. 
zal in een naburigen gesloten geleider een stroom in tegengestelde rich- 
ting ontstaan. 
Houdt de stroom in een geleider op , dan zal in een naburigen ge- 
leider een stroom in dezelfde richting ontstaan. 
Een stroom , die tot een geleider nadert , heeft dezelfde uitwerking 
als een stroom, die begint. 
Een stroom, die zich van een geleider verwijdert , heeft dezelfde uit- 
werking als een stroom , die ophoudt. 
Ampère had bewezen, dat een magneet in zijne werking gelijk staat 
met een stelsel evenwijdige cirkelvormige stroomen. Deze stroomen 
hebben zoodanige richting , dat zij , wanneer de zuidpool van den mag- 
neet naar ons is toegekeerd , met de richting , waarin zich de wijzers 
van een horloge bewegen , overeenstemmen. 
Hieruit kan men dus al dadelijk afleiden , dat volgens bovenstaande 
wetten de beweging van een magneet in de nabijheid van een gesloten 
geleider een elektrischen stroom in dien geleider zal doen ontstaan ; 
en tevens kan men hieruit de richting bepalen , die de geïnduceerde 
stroom zal hebben , al naarmate de noord- of zuidpool tot den geleider 
nadert of er van wordt verwijderd. Het is duidelijk , dat het volkomen on- 
verschillig is of men hierbij den magneet dan welden geleider zelf beweegt. 
Nu was dus het middel gevonden om geheel onafhankelijk van de 
kostbare en lastige galvanische elementen , eenvoudig door het bewegen 
van een magneet in de nabijheid van een gesloten geleider, een elek- 
trischen stroom op te wekken. Om een sterken stroom te verkrijgen 
moest men een krachtigen magneet nemen en een langen geleider , die 
spiraalswijze is opgerold , terwijl de werking nog werd verhoogd door 
in de spiraal een weekijzeren kern te plaatsen. Door de beweging van 
den magneet werd deze staaf beurtelings magnetisch en niet-magnetisch 
en verhoogde daardoor de werking van den magneet. Beweegt men de 
magneet eenmaal voorbij den klos , dan verkrijgt men een korten inductie- 
stroom , die , juist op het oogenblik dat de magneet voorbij den klos 
gaat , van richting verandert. Dit blijkt voldoende uit de vier gevonden 
wetten. Door dus den magneet snel heen en weer te bewegen verkrijgt 
men eene opeenvolging van positieve en negatieve stroomen. 
Het is niet te verwonderen , dat men al zeer spoedig na de bekend- 
making van deze nieuwe ontdekkingen een werktuig vervaardigde , waar- 
door men , door de beweging van een magneet , een elektrischen stroom 
kon voortbrengen. Reeds in het jaar 1832 vervaardigde pixii de eerste 
magneto-elektrische machine. 
