SCHETS DER RESPIRATIE-THEORIE. 
301 
tweeledige verbinding niet kan geschieden , zonder dat de levenslucht 
een gedeelte van hare specifieke warmte verliest [d. i. daar hierbij 
scheikundige verbindingswarmte moet ontwikkeld worden] ; zoo volgt 
hieruit, dat door de respiratie een gedeelte koolstof en waterstof aan 
het bloed onttrokken en daarvoor [eene zekere hoeveelheid] warmte 
in de plaats gegeven wordt , die zich , gedurende de circulatie , met 
het bloed over alle deelen van de dierlijke huishouding verdeelt en 
de ten naastebij standvastige temperatuur onderhoudt, welke men bij 
alle ademende dieren waarneemt. 
»Men zou zeggen, dat deze overeenkomst tusschen de ademhaling 
en de verbranding geenszins ontgaan was aan de dichters , of liever 
aan de wijsgeeren der oudheid , waarvan zij de tolken en de organen 
waren. Dat vuur , uit den hemel geroofd ; die fakkel van prometheus 
is niet enkel een vernuftig gevonden en dichterlijk beeld; het is de 
getrouwe schildering van de processen der natuur, ten minste voor 
de dieren , die ademen : men kan dus met de Ouden zeggen , dat de 
fakkel des levens ontstoken wordt bij den eersten ademtocht van het 
kind en dat zij eerst bij zijn dood wordt uitgebluscht.” 1 
Opmerking verdient het slot hunner verhandeling, waarin de schrijvers 
het volgende zeggen: 
»Wij ontveinzen ons niet eene tegenwerping, die men kan maken 
en die wij ons zelven gemaakt hebben , tegen de door ons ontwikkelde 
theorie. Geen enkel experiment legt beslissend getuigenis af, dat het 
gedurende de uitademing vrijkomende koolzuur onmiddellijk in de long 
gevormd is of in den loop der circulatie door de verbinding van de 
zuurstof der lucht met de koolstof van het bloed. Het zou mogelijk 
zijn , dat een gedeelte van dit koolzuur door de spijsvertering gevormd 
werd , dat het met de chijl in de circulatie gebracht werd en dat het 
eindelijk , in de long gekomen , uit het bloed vrijgemaakt werd , naar- 
mate de zuurstof zich ten gevolge van eene sterkere verwantschap 
met het bloed verbindt. 
»De proefnemingen, die wij over de spijsvertering en over de trans- 
spiratie reeds begonnen zijn , zullen dezen twijfel waarschijnlijk ophel- 
deren : zij zullen , wij hopen het ten minste , de onzekerheid opheffen , 
die op dit punt nog voor ons blijft bestaan. Misschien zullen wij dan 
genoodzaakt zijn, eenige veranderingen aan te brengen in de leer, in 
1 Premier Mémoire sur la respiration des animaux. Par MM. seguiïs et lavoisier. 
Mémoires de 1’acad. d. sc. de 1789. 
22 
