314 
DE WAPENS DER VI3SCHEN. 
zee voorkomt. Bij dezen visch heeft de bovenkaak eene verlenging , die 
als een zwaardvormig uitsteeksel over de onderkaak zich uitstrekt. Dit 
verlengsel wordt door het ploegbeen en de tusschenkaaks-beenderen 
gevormd. Keeds aan de Ouden was deze visch bekend. Veel wordt verteld 
van de wapenfeiten van dit dier ; zoo zou hij schepen tot zinken kunnen 
brengen , menschen kunnen dooden , ja zelfs walvisschen zouden door 
hem aangevallen en gedood zijn. In vrolik’s » Leven en Maaksel der 
Dieren ” wordt vermeld, dat het schip Fortuna den 5den Aug. 1824 door 
een Zwaard visch getroffen werd en dat het zwaard met zulke kracht 
tegen het schip aanstiet , dat het door de koperen dubbeling , de drie 
kwart duim dikke vurenhouten spijkerhuid , de drie en een kwart 
duim dikke eiken-vaste huid , een negen duim dikke eiken rib en een 
halve duim dikke eiken wegering in het scheepsruim , en vervolgens 
door een drie en een half duim dik stuk vurenhout en eene één duim 
dikke eiken duig nog anderhalf duim in een olievat doorgedrongen was.” 
Andere Schrijvers trekken echter dit en andere verhalen zeer in twijfel. 
Nochtans is het een feit, dat niet zelden afgebroken zwaarden in de 
planken van de schepen gevonden zijn , en dat eens een man bij het 
baden door een zwaardvisch aangevallen en doorboord werd. Wat het 
eerste geval betreft moet toch waarschijnlijk meer aan toe val dan aan 
opzet gedacht worden. 
Iets dergelijks als bij den Zwaardvisch wordt ook bij de Zaag- 
visschen ( Pristis ) aangetroffen. De snoet is verlengd in een lang en vrij 
breed wapen , dat ongeveer een derde van de lengte des lichaams be- 
draagt, en aan weerszijden 20 — 30 langwerpige, kegelvormige tanden 
bezit, die in kassen geplaatst zijn. Hoewel verschillende schrijvers dit 
wapen beschrijven als het krachtigste , dat in de geheele dierenwereld 
gevonden wordt, moet men toch met eenige voorzichtigheid de ver- 
schillende verhalen , die omtrent dit dier gedaan worden , aannemen. 
Mogelijk is het ook dat men Zaagvisch en Zwaardvisch wel eens met 
elkaar heeft verwisseld. 
Bij sommige visschen , z. a. de Beef- of Sidderaal ( Gymnotus elec- 
tricus ) , de Sidderrog {Torpedo ) , en nog enkele anderen , worden 
werktuigen aangetroffen , waarin een groot aantal zenuwtakken ein- 
digen , en die , evenals de willekeurige spieren , aan den wil onder- 
worpen zijn , met dit verschil nochtans , dat zij geene beweging maar 
elektriciteit voortbrengen. Hoewel morphologisch verschillend , bestaan 
zij toch bij allen uit prisma’s, die met een geleiachtige stof ge- 
vuld en door bindweefsel van elkander gescheiden zijn en waarheen 
