338 
HET ONDERZOEK VAN DEN BODEM 
boven te brengen , en slechts een enkele maal bleven eenige kleine 
bolletjes tusschen de draden hangen ; daaraan is het toe te schrijven , 
dat het voorkomen van de eerste soort slechts drie en dat der laatste 
slechts zes maal kon worden opgeteekend. 
Slechts enkele malen werd het leem met eenig zand gemengd aan- 
getroffen ; oost en zuidwaarts van het door ons onderzocht terrein 
werd door vroegere onderzoekers herhaaldelijk met zand gemengd leem , 
met leem gemengd zand en zelfs zuiver zand aangetroffen. Noord- 
waarts schijnt de zuivere leembodem zich tot ongeveer 72° 30' N. B. 
voort te zetten. 
Gewone steenen van kiezelzuur kwamen , zonder juist veelvuldig te 
zijn , af en toe , doch steeds in gering aantal , voor. 
Telken keer dat dreg of zwabbers werden opgehaald , werden tem- 
peratuurs- en densiteitsbepalingen gedaan van het zeewater op den 
bodem en aan de oppervlakte en bovendien zooveel mogelijk een zoo- 
genaamde serial- waarneming , waaronder men verstaat het onderzoek 
naar warmtegraad en speciefiek gewicht van het zeewater in een reeks 
van verschillende lagen, bijv. op 5, 10, 15 enz. vademen, tot aan 
den bodem toe. 
Het werktuig , waarmede dit geschiedde , naar den uitvinder prof. 
ekman te Stockholm, het Ekman-apparaat genoemd, is een water- 
haler , onder gewone omstandigheden voor niet te groote diepten zeer 
geschikt , mits men in de gelegenheid is de lijn , waaraan de toestel 
wordt neergelaten , zonder schokken en zonder eenig oponthoud afte- 
vieren. Het apparaat bestaat uit een hollen geelkoperen aan beide 
zijden geopenden cylinder , aan de bovenzijde rondom van een ver- 
dikten rand voorzien. Deze cylinder kan zich op en nêer bewegen 
tusschen drie geleidingsstangen , ruim tweemaal zoolang als de cylinder 
hoog is , wier boveneinden door een plaat zijn verbonden , terwijl de 
ondereinden zijn bevestigd op een bodem , waarop een met vet of 
guttapercha gevulde ringvormige goot is aangebracht , waar de onder- 
rand van den cylinder juist in past ; verder is deze bodem voorzien 
van een tapkraan. Midden op den bodem staat een stang, die aan 
zijn top eene schijf draagt, waarvan de rand met caoutchouc is om- 
geven en die den cylinder, wanneer deze neervalt van boven sluit; 
in de schijf is een opening, die met een stop wordt gesloten. De 
cylinder is door middel van een haakje , dat onder den verdikten 
rand grijpt bevestigd aan de bovenplaat der drie stangen en dit haakje 
houdt den cylinder in de hoogte terwijl het apparaat over boord wordt 
