SCHETS DER RESPIRATIE-THEOME. 
357 
het bloed gaandeweg donkerder van kleur , zooals ook in de haar- 
vaten der weefsels geschiedt , waar het van arterieel in veneus bloed 
verandert. Hier vervuiler dan de cellen der weefsels de rol der gistcellen 
van zoo even en de straks genoemde proef bevat eene vingerwijzing , dat 
het verbruik der door de haemoglobine losgelaten zuurstof, m. a. w. 
de oxydatie , niet in de vaten , maar daar buiten in de weefsels plaats 
heeft. De door de cellen der weefsels opgewekte fermentatie gaat dan 
gepaard met de ontwikkeling van eene zekere hoeveelheid warmte , 
één der posten van het warmte-budget , dat de dierlijke lichaams- 
temperatuur in stand houdt. 
Door het respiratie-proces wordt het lichaam van een gedeelte zijner 
koolstof beroofd. Voegen wij hierbij den waterdamp , dien het lichaam 
kwijt raakt , dan wordt zoodoende bij een mensch , in 24 uren , een 
gewichtsverlies van gemiddeld 1 / 67 van het lichaamsgewicht veroor- 
zaakt ; een verlies , dat merkbaar wordt , zoodra de processen van 
opbouw en herstel , m. a. w. zoodra de voeding stilstaat. 
In een enkel geval wordt echter ook dan nog eene tijdelijke geringe 
toename van het lichaamsgewicht waargenomen , namelijk gedurende 
den winterslaap van sommige dieren. Het zuurstof-verbruik is dan , 
bij het sterk verlangzaamde respiratie-proces , geringer dan de zuurstof- 
opname , zoodat er eene tijdelijke ophooping van zuurstof in het lichaam 
plaats heeft. Prof. sacc van Neufchatel vond bij zijne waarnemingen 
op marmotten 1 , als gevolg van de respiratie , eene gewichtstoename van 
1 tot 2 gram in de twee dagen. Het zuurstof-verbruik dezer marmotten , 
in haar toestand van volkomen verdooving , bedroeg dan ook niet meer 
dan Y 30 van het bedrag, dat zij in gewone omstandigheden behoeven. 
Op het oogenblik echter , dat de marmotten uit haar slaap ontwaken , 
wordt de opgelegde voorraad zuurstof in korten tijd verbruikt , het- 
geen gepaard gaat met eene aanzienlijke warmteontwikkeling , waar- 
door de sterk gedaalde lichaamstemperatuur spoedig tot haar gewoon 
bedrag hersteld is. 
Het leven is een antagonisme van Worden èn Vérgaan , van schepping 
en vernietiging , van organiseerende synthese en organische destructie : 
1 Medegedeeld dooi* regnaülï en reiseT in hunne verhandeling over de respiratie 
( Annales de chimie et de physique , 1849). 
P.S. In zijne bijdrage over den «Winterslaap” in den loopenden jaargang van dit 
tijdschrift, haalt Dr. H. Bos ook het voorbeeld aan van ziesels. die gedurende den 
winterslaap zwaarder werden (T. a. p. bladz. 156). 
26 
