JAN ÜUDOLPH DEIMAN. 
15 
bleek afwezig te zijn , daar er bij de verbranding geen zwaveldioxyde 
ontstond. De afwezigheid van zuurstof kon minder gemakkelijk aan- 
getoond worden ; men was echter van oordeel , dat hare tegenwoor- 
digheid zich zou geopenbaard hebben , door het ontstaan van koolstof- 
dioxyde en water. Er bleef dus niets anders over dan de aanwezigheid 
van waterstof en koolstof te bewijzen , welke beide uit de vorming 
van zwavelwaterstofgas en koolstofdioxyde werden afgeleid ; die van 
zwavelwaterstofgas , indien men het gas voerde over gloeiende zwavel, 
en die van koolstofdioxyde bij de verbranding. 
Over de waarde van deze analyse zal ik in geene beoordeeling 
treden. Deze mannen bepaalden de samenstelling van deze gassen met de 
middelen , die hun ten dienste stonden ; betere waren hun niet bekend. 
Deze proeven , reeds merkwaardig in betrekking tot de kennis van 
den aard en de samenstelling dezer gassen , zijn nog in een ander 
opzicht van het grootste belang. Het onderzoek had zich in de 
STAHL’sche periode bijna uitsluitend beperkt tot anorganische verbin- 
dingen , terwijl de organische wegens hare samengesteldheid van dat 
onderzoek bleven uitgesloten. Deze onderzoekingen van deiman en de 
Hollands.che scheikundigen zijn dus tevens te beschouwen als eene wel- 
geslaagde proeve om de scheikundige analyse ook op de organische 
lichamen toe te passen , die even als de anorganische aan dezelfde 
wetten onderworpen zijn. De dualistische beschouwing van anorga- 
nische en organische scheikunde schijnt hem evenmin bevredigd te 
hebben; vandaar waarschijnlijk zijne pogingen om anorganische stoffen 
met organische te combineeren , waarvan zijne ontdekking van de 
verbinding van chloor met het aethylene , de nog tegenwoordig als 
zoodanig bekend staande »olie der Hollandsche scheikundigen”, het 
gevolg is geweest. Dit feit op zich zelf is van weinig waarde , maar 
het verkrijgt grooter beteekenis, indien wij het beschouwen in het 
licht der geschiedenis en den invloed nagaan , dien het op de ontwik- 
keling der organische chemie moet hebben uitgeoefend. Deiman en 
zijne medearbeiders zijn dus niet slechts de ontdekkers van eenige 
koolwaterstoffen , hun arbeid beperkt zich niet alleen tot de bepaling 
van de juiste samenstelling van deze gassen , maar met deze proeven 
hebben zij den eersten steen gelegd van den pijler , waarop de brug 
zou rusten, die de beide gescheiden deelen der scheikunde tot een 
geheel moest vereenigen. 
Tot de merkwaardigste proeven van deiman c. s. , ter bestrijding 
van het anti-phlogistische leerstelsel , behooren na die van de water- 
