110 
NÏCOLAS LEBLANC. 
gebleven mochten zijn, voor goed de bodem ingeslagen. Het bedrag 
van het geleden verlies werd op ongeveer 280.000 francs geschat. 
De vermindering van de geldswaarde werd wel ten nadeele der nog 
levende vennooten in rekening gebracht , doch op het debet komt de som 
van 79.000 francs, waarop de staat aanspraak maakte, onverminderd 
voor. Bovendien moest de in de gesloten overeenkomst bepaalde rente 
voor deze som worden nitgekeerd en ontving ook de staat, altijd als 
erfgenaam van den hertog van orleans, een gedeelte der schadeloosstelling, 
die de opheffing van het geheim der soda-bereiding vergoeden moest. 
Het kwam eindelijk voor leblanc hierop neer, dat een arbeid van 
twintig jaren en een, der grootste ontdekkingen van zijne eeuw be- 
loond zouden worden met 52.473 francs 80 centimes! Waar bleef nu de 
dankbaarheid des volks , waar de zoo herhaaldelijk uitgesproken erken- 
ning zijner groote verdiensten? 
Doch ook deze som is nooit betaald ! Is het wonder , dat de kleinzoon , 
door wien deze geschiedenis beschreven wordt , » al dit geknoei , al deze 
dubbelzinnigheden, al die ambtelijke vormen vloekt, waarmede men 
den oprechten man, die tot ellende vervallen was en alleen nederig 
vroeg, hetgeen hem toekwam, trachtte te paaien?” 
Nadat de kamer van koophandel zich onbevoegd had verklaard in 
deze zaak te beslissen en zij aan eenige scheidsrechters opgedragen 
was, moest leblanc nog zes volle maanden wachten. Nu de beslissing 
op 8 November 1805 hem het vooruitzicht geheel verduistert, zijn zijne 
krachten vernietigd. Hier spreekt onze geschiedschrijver alleen op grond 
van hetgeen hij zich nog herinnert van de verhalen zijner moeder; 
men gevoelt de waarheid der woorden : » de laatste dagen van het 
jaar 1805 waren droevig, het was winter alom, winter in de natuur, 
winter in de harten.” Helaas! voor de krachten van leblanc volgde 
geen lente meer ; de teleurstellingen hadden zijne levenskracht gedood en 
waren de aanleiding tot zijn noodlottig einde op den 16den Januari 1806. 
Hoe verder alle pogingen door de nagelatene betrekkingen en hunne 
vrienden in het werk gesteld , vruchteloos waren , hoe zwaar het lot 
op vrouw en kinderen drukte , de belangstellende lezer vindt het in 
het werkje van den heer aug. anastasi vermeld. Ons doel was alleen 
aan zijne hand de aandacht te vestigen op den levensstrijd van 
NicoLAS leblanc , den ontdekker der soda-bereiding. Het nageslacht 
mag bij het genot der gaven niet vergeten , hoe zware offers zijn arbeid 
hem heeft gekost. 
