GESCHIEDENIS VAN DEN THERMOMETER. 
179 
dere schaalverdeeling. Als grondslag daarvoor nam F. in zijne eerste 
proeven de laagste temperatuur , die hij verkrijgen kon , door salmoniak 
met fijn verdeeld ijs te mengen. (Salmoniak, omdat dit destijds als het 
zout bekend stond , dat van alle zouten met sneeuw of ijs de laagste 
temperatuur opleverde.) Dit was dan tevens ongeveer de laagste 
temperatuur , (-|- 1° F. op IJsland) , die men destijds in de natuur 
had waargenomen 1 * * * . Het tweede vaste punt, door F. vóór 1710 ge- 
bezigd , was de warmte van het gezonde menschelijk lichaam , die 
hij waarnam door den thermometerbol ’t zij in den oksel , ’t zij 
onder de tong te plaatsen. De afstand tusschen de twee beschrevene 
vaste punten (waarvan vooral het eerste te wenschen overliet) is 
achtereenvolgens op verschillende wijzen door hem verdeeld, name- 
lijk eerst in 180, later in 24, per slot van rekening in 4 X 
24 = 96 graden, zoodat toen het nulpunt zijner schaal de laagste 
temperatuur aanwees , verkrijgbaar door salmoniak met ijs te men- 
gen , en 96° f. de bloedwarmte. Men heeft er veel over getwist, 
op wiens aanraden F. deze laatste graadverdeeling (die hij later ge- 
trouw bleef, ook nadat hij smelt- en kookpunt van het water als 
vaste punten had aangenomen en de spiritus door kwikzilver ver- 
vangen was) had aangenomen. Volgens lambert was het boerhaave, 
maar volgens dezen laatste kwam de voorslag van den deenschen 
sterrenkundige romer (bekend door zijne berekening van de snelheid 
van het licht). De jaren tusschen 1710 — 1714 bracht F. geheel of 
grootendeels met reizen door. In het laatstgenoemde jaar ontdekte hij 
de standvastigheid van het kookpunt, waarop hij opmerkzaam was 
geworden door de proefnemingen van amonton. Ook had hij in 1714 
als tweede vaste punt de smeltingswarmte van ijs reeds aangenomen. 
Tot aan 1724 hield hij zijne methode om met behulp van deze twee 
vaste punten ^^-thermometers te vervaardigen geheim , maar in 
laatstgenoemd jaar maakte hij die openbaar in de geschriften van de 
»Royal Society” te Londen. Volgens gerland kon hij dat gerust doen , 
daar er weinig kans bestond , dat iemand ter wereld spoedig slagen 
zou om zulke voortreffelijke thermometers te vervaardigen , als die 
van den geoefenden fahrenheit. In het physisch kabinet te Leiden 
1 De onvermoeide fahrenheit , zoo vertaalt ons boerhaave , slaagde er later in den 
kouden winter van 1729 in, door het mengen van sterk salpeterzuur met ijs, zijnen 
kwikthermometer tot — 40° te doen dalen. Dit is ( — 40° F. = — 40° c.) omstreeks de 
temp., waarbij kwikzilver bevriest. Uit de beschrijving blijkt , dat het kwik van f. 5 s ther* 
mometer nog vloeibaar bleef. 
