207 
PROF. VIRCHOW*S REDE OVER AC CL1MATATIE. 
Vergelijkt men dit alles met hetgeen virchow tot staving van zijne 
duidelijk genoeg uitkomende meening aanvoert, dan moeten wij erkennen 
dat er wel is waar in de jaren , die na 1868 verloopen zijn , weinig meer 
nieuwe feiten zijn bekend geworden , die voor die meening pleiten , maar 
ook , en hierop komt het aan , dat er in dat tijdsverloop ook geen feiten 
zijn aangevoerd geworden , welke de stelling van het kosmopolitisme 
der arische rassen ook maar eenigszins aannemelijk zouden kunnen 
maken. 
En welke zijn nu de slotsommen , die uit dit alles op te maken zijn ? 
Naar mij voorkomt , de volgende , waarbij ik steeds onder kolonie , 
kolonist , kolonisatie die woorden in hun eigenlijken , waren zin versta. 
1°. De stelling van vitruvius geldt volkomen , wanneer men haar 
aldus formuleert: » Wanneer menschenrassen of familiën , die in eene 
koudere ethnologische provincie te huis behooren , zich als kolonisten 
vestigen in eene subtropische of tropische landstreek , gaan zij of hunne 
afstammelingen weldra ten onder , en wel des te eerder naarmate hun 
ras zuiverder en minder gemengd is met elementen uit warmere ethno- 
logische provinciën. Daarentegen is voor vele in die laatstgenoemde 
provinciën te huis behoorende rassen eene verhuizing naar koudere 
gewesten minder of geheel niet schadelyk.” 
2°. Krachtens die stelling, zooals zij tot dusver door alle in de 
warme gewesten gedane waarnemingen en verzamelde statistieken be- 
vestigd is , is aan eene kolonisatie van subtropische of tropische 
gewesten door landverhuizers van Arischen stam niet te denken , en 
zullen pogingen daartoe steeds een overgroot aantal menschenlevens 
kosten om ten slotte geheel te mislukken. 
3°. De vraag , — ik stelde die in mijne meer genoemde studie , — 
of zulk eene kolonisatie door Ariërs toch nog wel mogelijk zou zijn , 
indien b. v. uit Noord- of Midden-Europa zich landverhuizers eerst 
in Midden-Frankrijk , dan , na eenige geslachten , in Zuid-Frankrijk , 
vervolgens , wederom na eenige geslachten , in Noord-Spanje ophielden , 
om op die wijze , al meer en meer zuidwaarts trekkende , zich einde- 
lijk voor goed in een warm of heet klimaat te vestigen, die vraag is, 
met die andere omtrent het al of niet veranderlijke der rassen-typen , 
zeker voor de kwestie van het al of niet afstammen der menschen- 
rassen van één oorspronkelijk ras van veel belang, maar kan noch in 
bevestigenden , noch in ontkennenden zin beantwoord worden , omdat 
ons van van zulke eeuwen lang durende emigratiën geen voorbeelden 
bekend zijn. 
16 
