256 
OESTERCULTUUR ALS VADERLANDSCHE INDUSTRIE. 
Wat de plaats van herkomst betreft van de groote massa broed, 
die zich telken jare op verschillenden punten van de Oosterschelde 
vertoont en zich in goede jaren (zoogenaamde broedjaren ) aan de col- 
lecteurs hecht, zoo is de waarschijnlijkheid groot, dat althans een goed 
deel daarvan afkomstig is van oesters , die zich geheel buiten het ge- 
bied der verpachte perceelen bevinden. Het is nl. bij een met behulp 
van duikers in 1882 en 1883 op de Oosterschelde uitgevoerd onder- 
zoek gebleken , dat zich bijna overal op de steenbestortingen aan den 
voet der Schaardijken groote hoeveelheden oesters bevinden , die zich 
hier geheel natuurlijk — buiten alle cultuur om — ontwikkeld heb- 
ben en die aan de eigenaardige plaats , waar zij zich gevestigd hebben , 
een zeer afdoende bescherming te danken hebben. Immers het is verboden 
te korren over en nabij deze bestortingen — zoowel door de verorde- 
ningen , die het beschadigen der dijken trachten te voorkomen , als 
door de omstandigheid , dat men daar bezwaarlijk zou kunnen korren , 
zonder gevaar te loopen zijn vischtuig te beschadigen of te verliezen. 
Dus is het niet twijfelachtig , of de verordeningen vastgesteld voor de 
bescherming der dijkwerken , komen wel degelijk der oestercultuur 
ten goede. (Zie bladz. 217). 
Een zeer moeielijk te beantwoorden vraag is die , waaraan het ligt , 
dat sommige jaren als broedjaren uitmunten , en dat andere betrekkelijk 
weinig broed leveren. De temperatuur schijnt hierbij de groote rol te 
spelen; waarschijnlijk zijn er echter ook nog andere factoren bij be- 
trokken. In de eerste plaats moet in het oog gehouden worden, dat 
als de oesterkweeker aan het einde van den zomer klaagt over weinig 
broed , dit alleen wil zeggen , dat er geen of slechts weinige vastge- 
hechfce oestertjes worden gevonden. Van de jeugdige oesters in Juli 
van een zeker jaar (stel in 1880) geboren is er in den regel in den 
zomer van het daarop volgende jaar (1881 in ons geval) nog geen, 
die aan de voortplanting mededoet. In den zomer van ’82 nemen er voor 
het eerst eenige aan die functie deel, in ’83 dezelfde, die in ’82 voor 
het eerst geslachtsrijp waren op nieuw, en bovendien nog een vrij 
groot aantal zulke, die het in dit jaar voor het eerst zijn; in ’84 zijn 
er van de in ’80 geborene nog weer meer in den bedoelden toestand 
en waarschijnlijk in ’85 ongeveer evenveel als in ’84. Het is niet 
twijfelachtig meer , in de eerste plaats , dat de vier- en vijfjarige oester 
het grootste aantal broedjes voortbrengt en in de tweede plaats, dat, 
wanneer men gelijke hoeveelheden van twee- , drie- , vier- en vijfjarige 
oesters met elkander vergelijkt , men onder de laatste het grootste aantal 
