OVER FJORD-VORMINGEN. 
325 
noordelijke gedeelte rijzen de kalkrotsen bijna loodrecht, ter hoogte 
van 3’ tot 400 meters , uit zijne donkerblauwe wateren op , zoodat de 
dorpjes , die daarboven liggen , omdat aan den oever geen plaats is , 
alleen langs steile paden kunnen bereikt worden. In het Noorden bij Riva 
stort zich de Ponal met een prachtigen waterval van den rotswand en 
zoo niet hier en daar limoenfuinen aan Italië herinnerden , zou men zich 
zonder moeite kunnen voorstellen in Noorwegen te zijn. Op de één uur 
in het meer zich uitstrekkende landtong Sermione , aan den moerassigen 
zuidelijken oever , had de Latijnsche dichter catullus een buitenverblijf 
gebouwd, waarvan de bouwvallen nog aanwezig zijn. Hier bezong hij de 
schoonheden van de natuur en noemde deze afgelegen streek »de oog- 
appel van alle schiereilanden en eilanden” 1 . Zeker zou hij ongeloovig het 
hoofd hebben geschud , wanneer hij vernomen had , dat hij op de midden- 
moraine van den vroegeren Mincio-gletscher woonde. — De ligging 
der eind-moraines werd in 1866 in bijzonderheden aangewezen door 
den Oostenrijkschen kapitein staudigl 2 . In een grooten boog strekken 
zich deze wallen uit, van Salo aan den westelijken oever van het 
meer over Castiglione , Solferino , Custozza en Cavriana , allen namen 
die een oorlogszuchtigen klank hebben ; want op deze hoogten werden in 
1796, 1848, ’59 en ’66 bloedige veldslagen geleverd, die over het 
lot van Italië beslisten. Bij Salo liggen de vreemde zwerfblokken tot 
omstreeks 100 meters boven de oppervlakte van het meer. 
De Noord-Italiaansche meren zijn niet door water uitgespoeld , daar 
de Ticino , Adda , Oglio en Mincio integendeel steeds bezig zijn hen 
aan de noordzijden met hunne aanslibbingen te vullen. De Adda is 
zelfs geslaagd het Lago di Riva van het Lago di Como af te scheiden , 
zoodat beiden slechts door een nauw kanaal met elkander in ver- 
binding staan. Deze meren zijn daarentegen diepe kloven , die bij 
het oprijzen der Alpen in het gesteente ontstonden en later door 
gletscherstroomen werden opgeruimd en verwijd. 
Van Italië begeven wij ons naar IJ sl and, dat aan verschillende 
kanten zeer diep en menigvuldig is ingesneden , vooral aan de noordwest- 
kust , welke ver in zee uitsteekt. Alleen aan de zuid- en zuidoostkusten 
bespoelt de oceaan een effen en laag , zandig strand , hier en daar door 
duinen tegen de aanvallen der zee beschermd. Daarachter verheffen 
1 »Sirmio peninsularum insularum que ocellus.” 
2 Jahrbuch der Tc. Tc. geol. Reichsanstalt , 1866. 
