408 
populaire Natuurkundige voordrachten. 
op hetgeen men physische kleuren zou kunnen noemen. Ik ga thans 
spreken over kleuren , die men ziet en die er toch niet zijn , en die 
men op het voorbeeld van göthe met den naam van physiologische 
kleuren kan bestempelen. 
Men herinnert zich uit Göthe’ s Faust de geschiedenis met den zwarten 
hond in de volgende samenspraak : 
Wagner. 
Was stehst du so, und blickst erstaunt hinaus? 
Was kann dich in der Dammrung so ergreifen? 
Faust. 
Siehst du den schwarzen Hund durch Suat und Stoppel streifen ? 
Wagner. 
Ich sab ihn lange schon, nicht wichtig schien er mir. 
Faust. 
Betracht’ihn recht! Für was haltst du das Thier? 
Wagner. 
Für einen Pudel, der auf seine Weise 
Sich auf der Spur des Herrn plagt. 
Faust. 
Bemerkst du, wie in weitem Schneckenkreise 
Er um uns her und immer naher jagt? 
Und irr’ ich nicht , so zieht ein Feuerstrudel 
Auf seinen Pfaden hinterdrein. 
Wagner. 
Ich sehe nichts als einen schwarzen Pudel, 
Es mag bei euch wohl Augentaüschung sein. 
In zijne Nachtrage zur Farbenlehre zegt göthe zelf, in verband met 
deze regelen , dat eens een zwarte hond voor zijn venster op straat 
voorbij liep, die een lichtschijnsel achterliet, hetwelk het negatieve 
onduidelijke nabeeld was van zijn voorbijsnellende gestalte. Maar wat 
zijn nabeelden , en wel negatieve nabeelden ? 
Om deze vraag te beantwoorden nemen wij de volgende proef. Wij 
projecteeren op een scherm in een donker vertrek een sterk verlicht 
wit cirkeloppervlak , dat wij verkrijgen door middel van een glasplaat , 
waarvan alleen een cirkeloppervlak onbedekt is gelaten , terwijl zij 
overigens ondoorschijnend is gemaakt; deze cirkel wordt verlicht en 
