HET TELEFONEEREN. 
427 
bijkans het gansche land de bevolking in staat gesteld onmiddellijk 
van gedachten te wisselen. 
Men toog dan ook in deze richting over bijna de gansche beschaafde 
wereld aan den arbeid: de Amerikanen in de voorste gelederen. Daarbij 
echter stuitte men op tal van wederwaardigheden , die wel niet geheel 
onvoorzien waren, daar zij uit den aard der elektrische werkingen 
voortsproten , maar dan toch sterker in den weg traden dan men had 
verwacht. De zwakte der stroomen , die bij de eerste telefoonstelsels 
in den spreker werden opgewekt , maakte het hoorbaar spreken op 
grooten afstand en daaruit voortvloeienden belangrijken geleidings- 
weerstand ondoenlijk. Hierin echter kwam dadelijk verandering toen , 
op de in onze vorige opstellen genoemde wijze , de telefoon met ver- 
anderlijk contact als spreker den oorspronkelijken Bell-telefoon verving. 
De batterij stro om en , die men daarbij door de primaire geleiding zond 
en daarmede de geïnduceerde stroomen langs de lijn , konden naar 
omstandigheden versterkt worden. Maar het lag voor de hand dat 
men , ter vermijding van de kosten , die het gebruik van een dubbelen 
metaaldraad — heen en terug — na zich sleepten , wenschte party 
te trekken van de aardverbinding aan beide uiteinden , zooals daarvan 
bij de telegrafie partij wordt getrokken. En nu bleek het ras dat de 
verzwakking van den stroom niet zoozeer aan den met den afstand in 
gelijke verhouding toenemenden weerstand was toe te schrijven als 
wel daaraan, dat een groot gedeelte van den stroom werd afgeleid. 
Deze afleiding, die toeneemt naarmate de weerstand op de gansche 
geleiding grooter is, geschiedt langs de palen die den draad dragen 
en als zoovele aardverbindingen werken. De naastbijzijnde palen sluiten 
op deze wijze op den hoofdstroom in den draad een derivatiestroom , 
die langs den grond naar de batterij van het uitgangspunt terugkeert , 
terwijl zelfs , als het spanningsverschil op de lijn daartoe groot genoeg 
is, eene dergelijke derivatie door twee achtereenvolgende palen kan 
geschieden. 
Men vindt vele merkwaardige voorbeelden van derivatie door bemid- 
deling van den grond vermeld. De artillerie-school te Clermont is tele- 
fonisch verbonden met het terrein aan den voet van den Puy-de-Dóme , 
waar — op 14 kilometers afstand van de school — de schietoefeningen 
plaats hebben. Nu heeft in het lyceum te Clermont de heer isaun een 
metaaldraad gespannen , die een vijftigtal meters lang is en waarvan 
de uiteinden , het eene in het physisch laboratorium , het andere nabij 
de kamer van den conciërge met de gemeentelijke gasleiding is ver- 
