82 
WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 
Voor eenige jaren — in 1879 — heeft gibbs ( American Journal of Arts and 
Sciences XVIII) uit de grondwaarheden der mechanische warmtetheorie de wetten 
voor de dissociatie van samengestelde gassen afgeleid. Uit de daarvoor verkregen 
formulen de dichtheden van zulke gassen bij verschillende temperaturen en drukkingen 
afleidend , verkreeg hij uitkomsten , welke met de uit proefnemingen door de boven- 
genoemde waarnemers afgeleide, een zeer voldoende overeenkomst opleverden. 
Voor korten tijd heeft duhem in een afzonderlijk uitgegeven werkje : Le potentiel 
thermodynamique et ses applications , o. a. den arbeid van gibbs aan een uitvoerig 
kritisch onderzoek onderworpen en diens uitkomsten bevestigd gevonden. 
Thans, in het boven eerst genoemd opstel, waaraan ook al de boven aange- 
geven bijzonderheden zijn ontleend , gaat hij verder en onderzoekt of de voor eenigen 
tijd door berthelot en ogier verkregen resultaten aangaande de soortelijke warmte 
van ondersalpeterzuur en azijnzuur in dampvorm bij verschillende temperaturen ( An - 
nales de chimie et de physique (5) XXX, p. 382 en p. 400) ook door de formulen 
van GIBBS kunnen worden verklaard. Onder eenig voorbehoud, waaromtrent wij om 
niet te uitvoerig te worden naar de bovengenoemde bron moeten verwijzen, komt 
bij tot een bevestigend antwoord op deze vraag. ln. 
Twee nieuwe elektrometers. — Beide worden beschreven in hetzelfde nommer 
van het Journal de physique (2) V, pag. 823 en 825. De eerste, van lippman 
en door hem électromètre absolu sphérique genaamd , bestaat uit een in twee gelijke 
deelen gescheiden bol van een voor E. geleidende stof. Een dier helften is bewegelijk , 
de andere vast. Als beide geëlektriseerd worden en elkaar dus afstooten , dan geschiedt 
dit met een kracht, die gelijk is aan een achtste der tweede macht van hun potentiaal. 
De tweede is van bichat en blondlot en ook geschikt om een potentiaal te 
meten in absolute maat. Hij bestaat uit twee metalen cylinders. De eene is aan beide 
zijden open. Met de as vertikaal gericht en geisoleerd , wordt hij in verbinding gesteld 
met den geleider waarvan het potentiaal gemeten zal worden. De tweede , veel kleiner , 
zoowel wat de middellijn als wat de hoogte betreft, dan de eerste, hangt coaxiaal met 
dezen daarin, aan den eenen arm van een gevoelige balans, door een belasting van den 
anderen in evenwicht gehouden. Is dit het geval, terwijl de eerste ongeëlektriseerd 
is en de tweede zoo geplaatst is. dat het midden zijner hoogte beneden dat van den 
eersten staat, dan zal, zoodra aan den eersten eene lading wordt medegedeeld, de 
tweede naar boven getrokken worden met eene kracht, die, als deze afleidend met 
den grond in verbinding wordt gehouden, evenredig is met het potentiaal des eersten. 
Die kraebt kan gemeten worden door het gewicht dat op een schaaltje boven aan 
den tweeden moet worden toegevoegd om het evenwicht te herstellen. ln. 
Het overbrengen van kracht op grooten afstand door middel van elektri- 
citeit. — Maandag 1.1. (26 Juli) zijn aan de stations van Creil en La Chapelle door 
den heer marcel deprez, in tegenwoordigheid van verschillende mannen van 
