96 
wetenschappelijk bijblad. 
vestigd. Men laat nu een punt fixeren op eenige meiers afstand, dat zoo gelegen is 
dat de lijn van het fixatiepunt naar het oog met de lijn van de kaars naar het oog 
een hoek maakt van omstreeks 45°. De kaars wordt dan op het randgedeelte van 
het netvlies afgebeeld. Nu laat men den slinger slingeren, doch zoo dat de slinger- 
wijdte niet meer dan 10 cm. bedraagt. Nu laat men den persoon , die ondertusschen 
steeds het aangewezen punt fixeert, die slingerwijdte schatten, en men zal vinden 
dat die schatting altijd 2 k 3maal te groot uitvalt. De beweging schijnt grooter dan 
zij werkelijk is, een bewijs dat het randgedeelte van het netvlies de waarneming 
van bewegingen begunstigt. ( PJlüger’s Archiv XXXV11I. Wiener Sitzungsberichte 
LXX11. LXXXV1I.) ( Biolog . Centralblatt . Hl.) d. h. 
GEZONDHEIDSLEER. 
Oorsprong van scarlatina. — Men heeft totdusver steeds gemeend dat de be- 
smetting van rnenschen met roodvonk nooit anders plaats had dan door overbrenging 
van den eenen mensch op den anderen , ’t zij rechtstreeks , ’t zij door tusschenkomst van 
door een roodvonklijder besmette lucht], voedsel, drank, kleedingstukken enz. Eene 
epidemie van roodvonk in het N. O. van Londen in ’t laatst van 1885 en ’t begin 
van 1886 heeft echter nog eene andere bron van besmetting doen kennen. De ge- 
neeskundige inspecteur w. H. power heeft onwedersprekelijk aangetoond , dat de 
oorsprong van die epidemie te zoeken was in het gebruik van melk, afkomstig uit 
eene melkerij te Hendon , welke melk met geene mogelijkheid door aan roodvonk 
lijdende rnenschen besmet kon zijn. Eenige koeien , behebd met eene eigenaardige , 
straks aan te duiden ongesteldheid , waren kort geleden bij de reeds aanwezige ge- 
voegd ; van toen af begon de epidemie en breidde zich uit naarmate de ongesteldheid 
zich op de overige koeien voortplantte. Toen de levering van die melk ophield , 
verminderde de verspreiding der ziekte en verdween deze weldra. De ziekte der 
koeien bestond in zweeren aan de uiers en de tepels; overigens leden hare gezond- 
heid en hare melklevering weinig of niet. Dr. klein bevond , dat de zweeren inentbaar 
waren op gezonde kalveren, en dat de daarmede behebde koeien tegelijk leden aan 
eene ongesteldheid der ingewanden, overeenkomende met die bij lichte graden van 
scarlatina. Uit die zweeren isoleerde hij door cultivatie een streptococcus of keten- 
micrococcus, die in melk welig tierde. Door subcutane inenting bij kalveren van 
eene cultuur van dit microbium werd eene ziekte teweeggebracht, die eene treffende 
overeenkomst toonde met scarlatina bij rnenschen. De smetstof schijnt overigens in 
de melk gebracht te worden door de handen van den melker gedurende bet melken. 
Inenting van menschelijke scarlatina op koeien is nog niet beproefd. Weder eene 
aansporing om melk alleen gekookt te gebruiken. (Nature, July 8, 1886 p. 213.) 
In hetzelfde tijdschrift van 26 Aug. p. 393 vindt men een lezenswaardig opstel, 
waarin al de phasen van het onderzoek van den heer power worden beschreven. 
D. L. 
