PASCAL EN DE LEED YAN DE 
LUCÏÏTDDUKKIM 
DOOR 
Dr. R. S. TJADEN MODDERMAN. 
In de »Revue de Pariscc van 1 en 15 April en 1 Mei 1.1. komt een 
uitgebreide verhandeling voor van Felix Mathieu, waarin hij op 
grond van een nauwkeurige bronnenstudie aan Blaise Pascal alle 
aandeel ontzegt aan het gronden van de leer der luchtdrukking, die 
— naar aanleiding van de bekende proef van Torricelli — in ’t 
midden der 17de eeuw, na hevigen strijd, het oude dogma verving 
van het ahorror vacui naturaecc. 
Het lezenswaardig betoog is vernietigend voor den roem van Pascal 
als wetenschappelijk en waarheidlievend man. *) In bijzonderheden 
wordt aangetoond hoe hij door listen en logens zich de verdiensten 
toeeigende van anderen. 
De zoogenoemde proef van het luchtledige in het luchtledige, (»le 
vide dans le vide«) die velen overtuigde, is niet van hem, maar van 
zijn vriend, den sterrenkundige Auzout. Ook het denkbeeld, om door 
vergelijking van den barometerstand aan den voet en op den top van 
den Puy de Dóme de juistheid der nieuwe leer te toetsen, is niet van 
’) Naar men weet, toonde hij zich in zijn beroemde »Lettres provin- 
ciales,« waarin hij de spitsvondigheden en drogredenen der Jezuiten 
geeselt, een vurigen apostel der waarheid. 
