104 
DE DUINEN LANGS HET MEER VAN MIOHIGAN. 
van de wilgen en kornoeljes aan den rand der plassen, tijdens de 
overstuiving. Om'* dit duidelijk te maken herinner ik eerst aan de 
gewone kruipwilg onzer duinen. Deze komt in tweeërlei vormen 
voor. Nu eens is het een laa^ kruipend gewas, dat op duinhellingen 
groeit of kleine kopjes zoodanig bedekt, dat het ze tegen de afstui- 
vende werking van den wind beveiligt, of elders weer de aanleiding 
is tot het neerzakken en stil liggen van het door den wind mede- 
gevoerde zand. Dan weer zijn het manshooge struiken, met iets groo- 
tere en weeker gebouwde bladeren, die langs slooten en greppels of 
op andere vochtiger plaatsen groeien. Dikwijls is men geneigd die 
twee vormen voor afzonderlijke soorten te houden, maar zij gaan in 
elkander over, wanneer de omstandigheden veranderen. Toch zou een 
nauwkeurig onderzoek van de betrekking tusschen hun groeiwijze 
en anatomischen bouw en die veranderende omstandigheden zeer ge- 
wenscht zijn. Dezen overgang nu kan men in de duinen van het 
meer Michigan telkens zien als een stuifduin, een moeras of plas 
naderend, den wilgenrand bereikt. De wilgen behooren dan tot het 
hooggroeiend moeras-type, maar de bedekking met zand doet de stam- 
men en takken hierin nieuwe wortels maken. Die vinden echter 
minder vocht en doen dus de nieuwe takken meer tot hetduin-type 
naderen. De oude, nu diep bedolven wortels en de ondereinden der 
stammen beginnen af te sterven en te verrotten, maar van boven 
groeien de planten door. Zij worden echte kruipwilgen, en beginnen 
als zoodanig tegen de aanwassende zand massa op te kruipen. De 
kornoeljes gedragen zich even zoo, en indien, door een of andere oorzaak, 
die aan de andere zijde van het stuifduin het stuiven vertragen kan, 
de omstandigheden iets gunstiger worden, kan van zulk een wilgen- 
rand een begroeiing en vastlegging van het duin uitgaan. 
Zulk een beteugelen van een voortschrijdend duin zag ik bij Glen 
Haven. Onderaan zag men hier en daar nog wilgen, maar van daaruit 
had de gewone helm de taak overgenomen. Tot bijna boven aan toe 
was dit duin, dat klaarblijkelijk voor korten tijd nog een stuivende 
zandmassa geweest was, met helm begroeid. Merkwaardigerwijze had 
een andere plant, uit den moerasrand te voorschijn gekomen, een 
gedeelte der taak op zich genomen Het was de groote schuurbies 
of Equisetum hyemale, die overal tusschen de helm en even hoog als 
deze opgroeide, maar door haar donkerder kleur zelfs van uit de vlakte 
kenbaar was en klaarblijkelijk even goed als de helm onder deze 
moeilijke omstandigheden tierde. Het was een allervreemdst gezicht 
deze schuurbies in zulk een overgroote menigte hier te zien groeien, 
waar geen andere soort dan deze en de helm post vatten kon. 
