OM HUNNE NESTEN TE MAKEN. 
223 
aarde, houtvezels, enz. Het nest zelf is van binnen in 
t a 1 r ij k e afdeelingen (kamers of lagen) verdeeld door 
wanden van spinsel 1 ). Het weefsel van deze scheidingswan- 
den is echter veel minder dicht, ja het is zelfs doorschijnend, zoodat 
men de mieren er doorheen kan waarnemen, terwijl het buitenste 
weefsel zeer dicht en ondoorzichtig is, vooral tengevolge van de in- 
geweven stukken bast, enz. 
In de nesten hielden de mieren talrijke bladluizen en zij voeden 
zich waarschijnlijk hoofdzakelijk met de door deze bladluizen afge- 
scheiden zoete vloeistof ; want men kan de mieren aanhoudend bezig 
zien de luizen met hunne voelers te kittelen. De Oecophylla verzamelt 
ook allerlei insekten en zuigt waarschijnlijk het sap er uit. Eens zag 
ik een bijennest, dat door roode mieren (■ Oecophylla smaragdina ) 
overvallen werd en waaruit de bijen bij hoopen werden weggesleept 2 3 ) ; 
in een Oecophylla-nest vond ik zelfs het geraamte van een Tjietjak. 5 ) 
Tot heden heb ik zulke roofzieke neigingen bij de nieuw waarge- 
nomen soort (P. dives) niet bemerkt en het eenige wat ik haar naar 
haar nest zag dragen waren stukjes plantenbast. Ik zal dit punt 
echter later nog nader onderzoeken. 
Deze mieren ( P . dives) zijn bij lange na niet zoo krijgshaftig en 
moedig als Oecophylla. De laatste stort zich blindelings in het gevaar, 
neemt het tegen iedereen en alles op, valt met woede aan en vecht 
tot het uiterste; hare kaken zijn zeer krachtig en zij kan duchtige 
beten uitdeden. 4 ) 
P. dives kiest meestal het hazenpad. Toen ik aan het nest kwam 
maakten zij zich wel bereid tot verdediging en liepen over mijn hand 
waarin zij vergeefs trachten te bijten, doch hunne kaken zijn niet 
sterk en spits genoeg om de huid van een mensch te doorboren. Ook 
is er heelemaal geen sprake van een woedenden aanval zooals bij de 
Oecophylla , doch slechts van een angstig, zenuwachtig heen en weer 
loopen en somtijds een dreigende houding, met opgerichten kop en 
het achterlijf tusschen de been en naar voren gebogen 5 ) alsof zij klaar 
waren tot bijten of gift uitspuiten. 
’) Ik heb dit gespatieërd omdat volgens Forel, de spinselnesten van 
Polyrhachis altijd slechts uit een enkele ruimte bestaan. 
2 ) Ook Camponotus maculatus, F. subsp. mitis Sm. nam Jacobson waar 
als verdelger van de kleine Apis indica. F. 
3 ) Kleine hagedis. 
4 ) Dit ondervond Chun ook, zie hiervoor. 
5 i Juist als bij onze Formica - soorten der rufra-g roep in haar verdedi- 
gende houding. 
