KLIMAAT-UITERSTEN. 
229 
Geringe vochtigheid ontstaat meestal onder de volgende omstandig- 
heden: helder, zonnig weer, waardoor de temperatuur op het midden 
van den dag sterk gerezen en de vochtigheid dus gedaald is; een 
droge grond, waardoor de uitdamping tot een minimum beperkt 
blijft; een Oostelijke wind, die reeds koud en droog is. Het komt 
echter betrekkelijk weinig voor, dat deze drie voorwaarden gelijk- 
tijdig vervuld worden en daarom is een vochtigheidsgehalte van 
20 — 30 pCt. in ons land zeldzaam. 
Zulk eene geringe vochtigheid van de lucht geeft bij lage tempera- 
tuur en harden wind de gewaarwording van hevige koude, omdat 
de verdamping op de huid dan zeer snel plaats heeft. Zoodra evenwel 
de wind ophoudt of wanneer men zich naar een voor den wind be- 
schutte plaats begeeft, houdt het gevoel van koude op *). Het ge- 
voel van koude in de voorjaarsmaanden bij helder weêr, als de 
vochtigheid in den regel gering is, heeft dezelfde oorzaak, doch zelden 
gebeurt het in ons land, dat de geringe vochtigheid tot een bepaalde 
last wordt. Evenzoo met de verzadiging der 'lucht met water- 
damp, die alleen onaangenaam wordt bij windstil weêr, omdat de 
transpiratie dan zoo goed als geheel ophoudt en wij dan een gevoel 
van benauwde warmte krijgen. 
Het is jammer, dat in ons land en ook elders de waarnemingen 
van de relatieve vochtigheid in aantal en kwaliteit nog zooveel achter- 
staan bij temperatuurwaarnemingen, zoodat er uit een klimatologisch 
oogpunt van de vochtigheid der lucht veel minder bekend is dan van 
de temperatuur. Wanneer wij dus eene vergelijking willen maken 
tusschen ons land en andere deelen der aarde, moeten wij hoofd- 
zakelijk steunen op klimaatbeschrij vingen, die, wat betreft de behan- 
deling der vochtigheid, nog vrij zeldzaam zijn. 
J. Hann zegt hieromtrent: „Hooge gemiddelde warmte, ver- 
bonden met groote vochtigheid, maakt reeds geringe temperatuur- 
schommelingen zeer voelbaar. In droge klimaten daarentegen 
verdraagt het organisme groote warmteschommelingen zonder schade- 
lijke werking.” Daaraan kan men toeschrijven, dat men in vochtige 
klimaten dikwijls weinig klaagt over de hitte, omdat lagere 
temperaturen aldaar reeds spoedig het gevoel van koude geven. 
1) Dit is ook de reden, waarom het binnenshuis aangenamer is bij 
dezelfde temperatuur dan buiten. Tocht binnenshuis geeft dan weer af- 
koeling, evenals de wind buiten. 
2 ) J. Hann : „Handbuch der Klimatologie”, deel II, pag. 14. 
