294 
LEVEN EN WERKEN VAN JOSEPH PRIESTLEY. 
Velen daarvan waren Schotten die hier slechts tijdelijk vertoefden. 
Doordien het aantal kinderen zeer gering was, had hij weinig cate- 
chisatielessen en maakte hij zich zijn velen vrijen tijd te nutte door het 
oprichten van een school, die door ongeveer 30 jongens en een zestal 
meisjes bezocht werd. 
Priestley toonde zich een uitmuntend onderwijzer en had veel 
voldoening van zijn school, waaraan hij nagenoeg allen tijd wijdde, 
die hem van de vervulling van zijn predikambt overbleef. Niet 
meer gekweld door geldzorgen, kon hij zijn boekverzameling aan- 
vullen en bovendien zijn wensch bevredigen om in het bezit te 
komen van physische instrumenten, zooals van een kleine lucht- 
pomp en een elektriseermachine. Daar hij daarmede proevèn nam 
voor zijn leerlingen en voor de ouders en vrienden van deze, droeg 
dit niet weinig bij tot den goeden naam zijner school. Dit is de 
vroegste aanwijzing, dat Priestley in den breeden kring van zijn 
studiegebied ook de natuurwetenschap had opgenomen. Wanneer dit 
geschied was blijkt niet, wel dat hij te Nantwich, in ’t bezit van 
instrumenten gekomen, zich in de kunst van experimenteeren oefende. 
Wat zijn letterkundigen arbeid betreft, werkte hij hier zijn in Need- 
ham geschreven „Observations on the Character and Reasoning ot 
the Apostle Paul” om en gaf hij ten behoeve van zijn leerlingen een 
Engelsche grammaire uit, die gunstig ontvangen werd. De geschied- 
schrijver en wijsgeer David Hume getuigde hiervan, dat hij door 
de lezing op gallicismen en eigenaardigheden in zijn stijl opmerk- 
zaam was geworden. 
De tijd van zijn 25 — 28ste jaar te Nantwich doorgebracht, behoort 
tot den gelukkigsten van zijn leven. Niet weinig droeg daartoe de 
verdraagzaamheid der inwoners bij, die niet, zooals die van Needham, 
zichzelven en anderen met netelige godsdienstvragen kwelden. De 
levenslust en opgewektheid van den jongen man in dit tijdperk van 
zijn bestaan blijken uit het verhaal, dat hij soms over de toonbank 
van den grutter sprong, bij wien hij in de kost was. Deze laatste 
was een gezellig man en hield veel van muziek, evenals Priestley 
zelf, die zich destijds op de fluit begon te oefenen. „Ofschoon ik het 
er nooit ver op bracht — zegt hij in zijn autobiografie — heb ik er 
toch jaren lang veel genoegen van gehad.” 
De goede roep, die van Priestley als onderwijzer uitging, 
was oorzaak, dat de bestuurders van de pas opgerichte hoogeschool 
te Warrington hem in 1761 het leeraarsambt in de klassieke 
talen en in de fraaie letteren aanboden. Uit een geldelijk oogpunt 
was dit geen verbetering, aangezien de leeraren („tutors”) aan ge- 
