302 
LEVEN EN WERKEN VAN JOSEPH PRIESTLEY. 
nauwernood kon rondkomen, was een 2^ maal grooter salaris, met 
vrije, geriefelijke woning, des zomers te Calne en des winters in 
Londen en met toezegging van een levenslange toelage in geval van 
aftreding, voor hem een ware uitkomst en nam hij dit voorstel dan 
ook dankbaar aan. 
Lord Selborne behandelde hem meer als vriend dan als onder- 
geschikte, en liet hem ruimschoots tijd om zijn chemische onderzoe- 
kingen voort te zetten, waarin hij zeer belang stelde. De daaraan 
verbonden onkosten nam hij grootendeels voor zijn rekening en als 
hij gasten had, vooral vreemdelingen, noodigde hij Priestley uit om 
zijn proeven voor hen te herhalen, die daardoor ook op het conti- 
nent spoedig bekend werden De jaren in Selborne’s dienst door- 
gebracht (1773 — 1780) belmoren, wat de chemie betreft, tot de vrucht- 
baarste van Priestley’s leven. 
In 1774 nam de Lord hem meê op een reis door Vlaanderen, Hol- 
land en langs den Rijn tot aan Straatsburg, waarna een geheele maand 
te Parijs werd doorgebracht. Door de vele connecties van Selborne, 
alsmede door die welke hij zich zelf verworven had door zijn ge- 
schriften op letterkundig en wetenschappelijk gebied, kwam hij hier 
in kennis met de voornaamste mannen van naam. Ongetwijfeld is 
het door bemiddeling van den Portugeeschen Jezuit Magellan of 
Magalhaens geweest, dat hij toegang kreeg tot den schitterenden 
kring van natuurwetenschappelijke mannen, die destijds den roem van 
Frankrijk uitmaakten. Genoemde afstammeling van den vermaarden 
zeevaarder van dien naam woonde in Engeland, waar hij ook om- 
streeks 1790 overleden is, was lid van de »Royal Society* en stond 
in betrekking met buitenlandsche geleerden, die hij Engelsche instru- 
menten bezorgde Hij correspondeerde o.a. met Lavoisier, aan wien 
hij de in Engeland uitgegeven natuurwetenschappelijke geschriften 
toezond, waaronder die van Priestley'. Hij was een van de laatste 
katholieke geestelijken, die in Engeland om het lezen van de Mis 
terecht stond, werd evenwel vrijgesproken wegens een informaliteit 
in de aanklacht. 
Hoezeer Priestley' als wetenschappelijk man de persoonlijke ken- 
nismaking met Lavoisier en andere geleerden op prijs stelde en zijn 
voordeel deed met de gevoerde gesprekken, voelde hij zich als Christen 
en predikant in dien kring van ongeloovigen toch misplaatst. Ook 
thuis bij Lord Selborne had hij velen ontmoet, die buiten het 
Christendom stonden, doch hier waren alle geleerden vrijdenkers, ja 
velen zelfs vurige atheïsten, waarvan enkelen hem hun verwondering 
te kennen gaven, dat een verstandig man als hij geloovig zijn kon. 
