304 
LEVEN EN WERKEN VAN JOSEPH PRIESTLEY. 
gen. »Doch — zegt hij in zijn autobiografie — ik bedankte voor dit 
milde aanbod, want het aannemen kon Lord Selborne, die het 
zeker vernemen moest, door ’t gebruik dat ik daarvan maken zou, 
niet aangenaam zijn. Ik stemde evenwel toe in de ontvangst van 
£40 per jaar, die mij dan ook door Dr. Fothergill — namens hem 
zelf, Sir Theodoor Jansen, Mr. Constable en Sir George Savile — 
geregeld zijn uitbetaald. « Toen hij nu naar Londen verhuisd was 
met het voornemen daar zijn vroeger beroep van onderwijzer weêr 
op te vatten, werd door Dr. Fothergill c.s. zijn toelage aanzien- 
lijk verhoogd, terwijl andere vrienden hem de middelen verschaften 
zijn godgeleerde studies voort te zetten en de vruchten daarvan uit 
te geven. De instrumentmaker Parker in Fleetstreet verschafte hem 
al het glaswerk dat hij noodig had en de bekende fabrikant Wedg- 
wood voorzag hem van retorten, buizen en andere toestellen van 
aardewerk. 
In den winter, dien hij te Londen doorbracht, ontmoette hij dik- 
werf zijn ouden vriend Franklin; en had deze hem vroeger tot na- 
tuurkundige studiën gebracht, ongetwijfeld heelt de intieme omgang 
met dezen merkwaardigen man hem tevens versterkt in zijn vurige 
liefde voor burgerlijke en politieke vrijheid. In zijn autobiografie 
schetst Priestley zijn vriend als een vurigen imperialist, wiens ideaal 
was de eenheid van het Britsche rijk, dat hij uitgebreid wenschte 
over een groot deel van den aardbol. Hij vreesde een breuk tusschen 
Engeland en de Amerikaansche koloniën, doch meende dat als het 
tot een oorlog kwam, de laatsten ongetwijfeld zouden winnen. Hij 
(Franklin) zou het einde daarvan niet meer beleven, daar de oorlog 
wel tien jaar zou duren. *) 
Zijn laatsten dag in Engeland bracht Franklin in het uitsluitend 
gezelschap van Priestley door, en werd die voor een ruim deel be- 
steed aan de lectuur van de Amerikaansche bladen over de wijze 
waarop de „Boston Port Bill” ontvangen was. De tranen biggelden, 
naar Priestley verhaalt, Franklin daarbij over de wangen. 
Van zijn kant spreekt laatstgenoemde, in een brief uit Amerika in 
1788 aan Vaughan, een oud leerling van Priestley, geschreven, over 
dezen als een „honest heretic”, te braaf en te moedig om zijn ket- 
tersche gevoelens te verbergen. 
Nog in 1780 verliet Priestley, op aanraden van zijn zwager en 
1) De voorspelling is niet te best uitgekomen; de oorlog duurde acht 
en Franklin overleefde nog zeven jaar het einde daarvan. 
