ANTOINE LAURENT LAVOISTEU. 
47 
est plus raréfié , il ne s’en décompose plus une aussi grande quantité , 
moins de calorique se dégage dans le poumon ; une transpiration abon- 
dante. qui s’établit enlève tout 1’excédent de calorique que fournit 
la respiration , et c’est ainsi que s’établit cette température a peu prés 
constante de 32° Réaumur , que plusieurs quadrupèdes et rhomme , 
en particulier , conservent dans quelque circonstance qu’ils se trouvent.” 
Voor het eerst alzoo waren de levensverschijnselen tot physisch- 
chemische werkingen teruggebracht en was de omzetting van arbeid 
in warmte voor het ademhalingsproces aangetoond. Naar de meening 
van LAVOisiER schijnt zelfs intellectueele arbeid in cijfers te kunnen 
worden uitgedrukt. 
»Ce genre d’ observation conduit a comparer des emplois de forces 
entre lesquelles il semblerait n’exister aucun rapport. On peut connaitre , 
par exemple, combien de livres en poids répondent les efforts d’un 
homme , qui récite un discours, d’un musicien , qui joue d’un instru- 
ment. On pourrait même évaluer ce qu’il y a de mécanique dans le 
travail d’un philosophe, qui réfléchit , de rhomme de lettres, qui 
écrit , du musicien , qui compose. Ces effets , considérés comme purement 
moraux , ont quelque chose de physique et de matériel. Ce n’est pas 
sans quelque justesse , que la langue fran 9 aise a confondu sous la 
dénonciation de travail les elforts de 1’esprit , comme ceux du corps, 
le travail du cabinet et le travail du mercenaire.” 
Aldus had lavoisier eene nauwkeurige theorie der verbranding 
geleverd ; aangetoond dat de lichamen , bij verbranding , zich ver- 
binden met de zuurstof der dampkringslucht ; aan die lucht haar 
karakter van element ontnomen. Hij had de ademhaling met de ver- 
branding in verband gebracht; bevonden dat dit scheikundig proces 
de oorzaak van dierlijke warmte is en met la place de calorimetrie 
gegrondvest. Om zijne belangrijke ontdekkingen met proeven te kunnen 
staven , had hij nieuwe toestellen bedacht ; de middelen gevonden om 
met gassen te werken en op zóó oordeelkundige wijze maat en gewicht 
bepaald, dat men met recht van hem zeggen kan , dan hij de eerste was , 
die bij het scheikundig onderzoek het gebruik der balans heeft toegepast. 
Door zijn onderzoek naar de veranderingen, die de stof ondergaat, 
voort te zetten , door haar gewicht terug te vinden bij verbindingen , 
die zij aangaat , door de samenstelling van kwikoxyd , koolzuur , zwavel- 
zuur en phosphorzuur vast te stellen , had hij de waarheid bewezen 
van het feit , vóór hem nauwelijks voorzien : bij alle scheikundige 
werkingen blijft de hoeveelheid stof onveranderd. Bij scheikundige 
