114 
HET BARNSTEEN. 
De kuststreek heeft op zulke tijden een zeer levendig aanzien door 
de menigte Samlanders, die het mineraal op de aangeduide plaatsen 
trachten te bemachtigen. De vrouwen en kinderen lezen het barn- 
steen van het strand op ; de mannen halen het zeewier met harken 
uit de zee en werpen het op het droge , alwaar de eerstgenoemden 
het in ontvangst nemen. Dit visschen naar zeewier noemt men 
»schöpfen” en het aldus gewonnen edelgesteente is de hierboven ge- 
noemde »schöpfstein.” 
Slechts bij volkomen stille zee kan men » steken”. Bij dit bedrijf 
vaart de barnsteenvisscher met zijne boot langs het strand , wentelt 
middelerwijl met een langen puntigen stok de steenen op zij , en 
haalt vervolgens met eene hark het ontdekte mineraal naar boven. 
Ten tijde van tacitus reeds werd op deze wijze de kostbare stof 
gewonnen. 
Maar ook het » delven” dagteekent van zeer ouden tijd. Uit den 
aard der zaak worden bij het delven alleen de oppervlakkige , dilu- 
viale en alluviale lagen uitgegraven , terwijl de meer dieper gelegen 
barnsteenvoerende » blauwe aarde” onaangeroerd blijft. Dientengevolge 
blijft bij het » delven” de opbrengst gering, ofschoon de kwaliteit der 
gewonnen barnsteenen , de »Erdstein van jongeren datum” uitnemend is. 
Het was in de beroemde graverij nabij Gluckau , dat het boven 
vermelde stuk barnsteen van 12 halve kilo’s werd gevonden. 
Drong men werkelijk tot in de » blauwe aarde” door, dan moest 
echter al spoedig het werk worden gestaakt , omdat men het aan- 
dringende water niet meester kon worden. 
Bij Sassau , Rauschen , Georgenswalde en meer plaatsen in Samland 
vindt men nog zulke verlaten groeven. 
Tegenwoordig heeft men dan ook het stelsel van opene groeven , 
den zoogenoemden Tagebau laten varen , om daarvoor den mijnbouw 
in de plaats te stellen. 
Zulks werd eerst mogelijk , nadat men de geologische ligplaats van 
het barnsteen had leeren kennen. 
Men spoort door boringen de blauwe aarde op , metselt daar ter 
plaatse een » schacht” (mijnput) en graaft van hier uit , naar de regelen 
van den mijnbouw, gangen in de »blauwe aarde.” 
Geholpen door den vooruitgang der technische wetenschap , is men 
van lieverlede de bezwaren te boven gekomen , die aanvankelijk deze 
wijze van exploitatie bemoeilijkten , bezwaren , die voornamelijk hun 
oorsprong vinden in den lossen grond. 
