21)6 
DE BLIKSEMAFLEIDER. 
weerstand dan een steenen muur , die eerst met geweld doorgeslagen 
moest worden om den bliksem toegang te geven tot de gasbuizen? 
Het tweede geval is geheel onverklaarbaar. Waarom volgt de ont- 
lading den populier niet? Waarom springt er eerst een vonk op den 
olmboom aan de andere zijde van het hek , en eerst daarna op het 
hek zelf? Het hek heeft waarschijnlijk een slechte aardverbinding , en 
nu springt de bliksem over op een gasbuis in den grond , die daarbij 
omgewoeld wordt. Zulk een gasbuis zal toch wel in minder of meer- 
der mate denzelfden dienst doen als een aardplaat en men zou dus 
verwachten , dat , nu de ontlading een in de aarde liggende gasbuis 
bereikt had , de zaak uit zou zijn en men niet meer van haar zou 
hooren. Niets minder dan dat! Zij komt terug: langs de gasleiding 
dringt zij een huis binnen (dat dus als ’t ware uit de aarde door 
den bliksem getroffen wordt) beschadigt een lichtkroon en gaat eindelijk 
door draden en ijzeren buizen ten tweeden male naar den grond , 
ditmaal om niet meer terug te keeren. Als dit alles zoo gebeurd is, 
dan blijkt het mogelijk te zijn , dat de bliksem in onze woning zou 
komen langs de aardplaat van den afleider , als hij in de nabijheid 
van die plaat in den grond geslagen is. Nu weet ik wel , dat men 
zeggen kan , dat de eerst getroffen gasbuizen misschien in droge aarde of 
in metselwerklagen , in ’t kort dat de grondgeleiding wel niet goed 
geweest zal zijn , en ik wil dat ook wel aannemen , maar ik weet 
het niet en degeen , die het beweert , ook niet ; ’t zou eenvoudiger en 
juister zijn te erkennen , dat wij zulke verschijnselen niet weten te 
verklaren. 
Dat een goede aardverbinding veel waard is , heeft de ervaring ons 
geleerd, en Siemens heeft in 1880 een interessante proef medegedeeld , 
die den invloed bewijst van de grootte der aardplaten op het be- 
schermend vermogen van den afleider, wanneer wij ten minste 
uit laboratorium-proeven iets mogen besluiten omtrent de elektrische 
ontlading der onweêrswolken. Die proef leert ons echter ook, dat de 
ontlading niet altijd geheel den besten geleider volgt: op den bodem 
van een glas water ligt een metalen plaat van 1 dM 2 . die met de 
aarde in geleidende verbinding staat ; boven in het water hangt öf 
een groote plaat öf een kleine, metalen kogel, en daardoor kan men 
een leidsche flesck ontladen , waarvan het buitenbekleedsel met de 
aarde in gemeenschap is. Wanneer de knop der flesch verbonden werd 
met de groote plaat of met den kogel , die boven in het water hangt , 
dan werd de flesch ontladen door het water; van de bovenste plaat 
