208 
DE BLIKSEMAFLEIDER. 
Het kan misschien zijn nut hebben eens na te gaan of in dezen 
stand van zaken jene noemenswaardige verandering gekomen is door 
de lezing en de proeven van prof. lodge , die in al deze zaken een 
zeer afwijkend oordeel heeft geveld. 
De heeren preece en varley , twee Engelschen van naam en gezag 
op elektrisch gebied , beiden verdedigers van het stelsel van bliksem- 
afleiders volgens het beginsel van gay lussac , hebben de resultaten 
van prof. lodge ten sterkste bestreden; toch blijft het waar, dat 
lodge lastige vragen doet en sommige interessante proeven mede- 
deelt, al is zijn denkbeeld niet zoo fonkelnieuw als hij zelf dacht. 
Hoe komt het , dat de lezing van lodge zoozeer de aandacht heeft 
getrokken , en waar komt zijn beweren , dat zooveel tegenspraak op- 
wekt, eigenlijk op neer? 
Beantwoorden wij eerst de eerste vraag: 
Dr. mann was een verdienstelijk man, die in Zuid-Afrika voor het 
eerst bliksemafleiders had opgericht en in dat onderwerp veel belang 
stelde; hij werd lid van de » Society of Arts”, en toen hij stierf gaf 
zijn weduwe aan de Society eene som gelds, op voorwaarde dat zij 
lezingen zou laten houden over onderwerpen , waarin dr. mann be- 
lang had gesteld. » Natuurlijk”, zegt preece, een der leden van de 
»Lightning Rod Conference”, die in 1882 de laatste instructiën had 
vastgesteld voor den aanleg van bliksemafleiders, » natuurlijk be- 
dachten wij dadelijk , dat er geen onderwerp was , waarin de man 
zooveel belang had gesteld als de bliksemafleider en wij aarzelden 
niet voor die lezingen als onzen tolk te kiezen iemand , dien wij allen 
achten , prof. lodge.” 
Maar — evenals bileam , weleer geroepen om het uitverkoren volk 
te vloeken , voor den dag kwam met een zegenspreuk — , zoo bleek ook 
prof. lodge het tegenovergestelde te verkondigen van hetgeen men ver- 
wacht had. Hij vloekte in plaats van te zegenen. »Als al de uitspraken 
van lodge waar zijn”, zegt preece, »is het werk van deze commissie 
(de »Lightning Rod Conference”) en al het werk van honderd veertig 
jaar nutteloos geweest Geen bliksemafleider zou ooit beschermen en 
geen ontlading zou langs een afleider ooit de aarde bereiken.” 
Deze uitspraak van preece lijkt mij zeer overdreven: als alles, 
wat lodge meent bewezen te hebben, waar is, blijkt er alleen uit, 
dat ijzer voor bliksemafleiders beter is dan koper en dat het systeem 
melsens de voorkeur verdient boven alle anderen , met welke laatste 
conclusie ik mij vrij wel zou kunnen vereenigen. Zijn uitspraak om- 
