222 
OVER DE SCHADELIJKHEID VAN GAS VOOR PLANTEN. 
Wat ontstaat er nu bij de verbranding van deze drie hoofdbestand- 
deelen? Waterstof verbrandt tot waterdamp; moerasgas bestaat uit 
koolstof en waterstof en levert dus koolzuur en waterdamp , kool- 
oxyde is een onvolkomen verbrandingsproduet van koolstof , en gaat 
bij volkomen verbranding in koolzuur over. Waterdamp en koolzuur 
zijn dus de producten ; geen van beide zijn schadelijk voor het planten- 
leven , ten minste niet in die hoeveelheid , waarin zij bij het branden 
van gas in kamers kunnen ontstaan. Want men heeft bevonden, dat 
het koolzuurgehalte , dat in gewone lucht slechts 0.04 pet. bedraagt, 
in woonkamers van gemiddelde grootte slechts tot 0.3 pet. stijgt, 
als daarin eene gasvlam eenige uren lang brandt. En dezelfde hoogte 
bereikt dit gehalte niet zelden in hospitalen en andere localen , waarin 
vele personen bijeen zijn. Men hoort dikwijls de bewering, dat gas 
de kamerlucht droog maakt, en dat deze droogte voor de planten 
nadeelig is. Nu is het zeker , dat droge lucht ongunstig op de meeste 
planten werkt , en dat in den winter , vooral waar veel gestookt 
wordt , de lucht in onze kamers zeer droog is. Doch verdient het 
gas de schuld, die men het geeft? Geenszins. Want wij hebben zoo- 
even gezien, dat het bij zijne verbranding waterdamp voortbrengt, 
en dus de lucht vochtiger maakt. En wel in zeer aanzienlijke mate. 
Want de eene helft van het gas levert bij de verbranding niets dan 
waterdamp en de andere helft bestaat grootendeels uit moerasgas, 
dat eveneens eene groote hoeveelheid waterdamp doet ontstaan. Trouwens 
iedereen weet, hoe bij het aansteken van eene gasvlam deze damp 
als druppels tegen het koude lampenglas neerslaat. Eene gasvlam 
maakt dus zonder twijfel de lucht veel rijker aan waterdamp, en 
slechts wanneer zij , in eene kleine kamer , oorzaak van al te sterke 
verwarming is , kan zij daardoor , evenals iedere andere warmtebron , 
de lucht betrekkelijk droog doen worden. 
Beschouwen wij thans de bijmengselen van het lichtgas : de licht- 
gevende bestanddeelen en de verontreinigingen. Deze zijn, zoo niet 
alle , dan toch grootendeels schadelijk voor het plantenleven. Dit 
geldt zoowel van de lichtgevende koolwaterstoffen , als van de ammoniak 
en de zwavelverbindingen. Men kan zich door zeer eenvoudige proeven 
van de juistheid van deze stelling overtuigen. Hiertoe laat men zaden 
in zaagsel kiemen , en hangt ze dan , zoodra het worteltje een zekere 
lengte gekregen heeft , in een gesloten , en tot halver hoogte met water 
gevulden flesch zóó op , dat alleen de wortel in het water dompelt. 
Onder zulke omstandigheden plegen de wortels krachtig voort te 
