276 
IN DE WESTPHA ALSCHE KALKBERGEN. 
spoelde stoffen door spleten in het gewelf naar binnen gedrongen zouden 
zijn. Dit komt mij minder waarschijnlijk voor. Het valt vooreerst 
moeielijk te verklaren hoe zulke spleten zich volkomen konden sluiten. 
Zwaarder gewicht in de schaal legt verder de overweging , dat het 
aanspoelen dan reeds plaats gehad zou moeten hebben in een tijd , toen 
het Lenne- of althans het Grünedal nog niet bestond en toen deze 
streek nog een bergplateau was , een voortzetting van de hoog- 
vlakte , waarop Iserlohn ligt. Van tijd tot tijd zouden daarop dan 
groote overstroomingen plaats gehad moeten hebben. Nu kunnen, 
dunkt mij althans , de beenderen , onder den druipsteenbodem van 
de grot gevonden, niet oud genoeg zijn om deze veronderstelling toe 
te laten. Daarvoor gaat de dalvorming toch te langzaam. Zoo laat 
zich ook gemakkelijk verklaren , wat men in de andere grotten ge- 
vonden heeft. De Grürmansgrot bovengenoemd was eenmaal tot aan 
haar gewelf gevuld met slib en afval. Indien die grot ooit geheel 
afgesloten geweest is , heeft reeds voor tal van eeuwen het water 
hare portalen geopend. Zij heeft aan voorwereldlijke dieren en voorhisto- 
rische menschen bescherming geboden tegen de ruwe weersgesteld- 
heid , tijdens en na de ijsperiode en vertoonde daarvan vroeger over- 
vloedige sporen. 
Een klein zijdal, dat tusschen Lethmate en Pater und Nonne uit- 
mondt in het Lennedal, eindigt bij den ingang van de >Martins- 
höhle” , die in 1875 en 1877 onderzocht werd door prof. schaaff- 
hausen uit Bonn. »In 1875” — hier vertaal ik prof. fuhlrott’s 
woorden — » werden daar , vier weken lang tot op een diepte van 
»2 meter, uitgravingen gedaan; men vond vele honderden werktuigen 
»van vuursteen en ontelbare massa’s doorgebroken beenderen, die 
» echter alle afkomstig waren van nu nog niet uitgestorven dieren. 
» Onder de bovenste laag volgde zwarte aarde , vermengd met leem , 
» waarin overblijfsels gevonden werden van verkoold hout , meestal 
>in komvormige kuilen. 
»Op 60 cM. diepte vond men grove zwarte potscherven en ook stukken 
»van fijner aardewerk. Bovendien voorwerpen van brons en een glazen 
» kraal. Toen stiet men op een laag kalksinter of stalagmiet , die slechts 
» 1 decimeter dik was en zich door de geheele grot uitstrekte. Daar- 
onder bevond zich weder een 60 cM. dikke leemlaag, die zulk eene 
» opmerkelijk groote hoeveelheid vuursteenen werktuigen bevatte, dat 
»men bijna gedwongen wordt te veronderstellen dat zich hier een 
» werkplaats of fabriek van zulke voorwerpen bevonden heeft ! Toen 
