ELEMENTEN EN META-ELEMENTEN. 
341 
scheikunde door a. l. lavoisier (Deel I , nederlandsche vertaling blz. 190) 
vermeld. De kennis van de verbindingen, door deze grondstoffen onder- 
ling gevormd , bracht den beroemden scheikundige tot het stellig 
vermoeden , dat andere verbindingen voor hem onbekende grondstoffen 
moesten bevatten. Gebrande kalk , magnesia , aluinaarde en kiezel- 
aarde moeten volgens hem verbindingen met zuurstof zijn ; zijne op- 
vatting van hare eigenschappen leidt hem tot deze stelling en de 
vervulling der in dat vermoeden opgesloten voorspelling getuigt niet 
het minst van de grootschheid zijner denkbeelden. In het calcium , in 
het door zijn wit licht algemeen bekende magnesium , in het aluminium 
dat dezer dagen zooveel van zich doet spreken , in het silicium ver- 
rezen de getuigen , die aan zijne woorden hoe langer hoe meer kracht 
verleenden ; evenzoo kent men in de metalen baryum , strontium , 
zirkonium en glucinium de als de grondstoffen der zwaaraarde, strontiaan- 
aarde , zirkoonaarde en zoetaarde aangekondigd'e onbekenden. Ook bij- 
tende potasch en bijtende soda werden door lavoisier als samenge- 
stelde stoffen beschouwd ; latere dagen hebben ook hier de juistheid 
zijner verwachting gestaafd. 
Omdat de meeste der destijds bekende zuren door de verbinding 
eener grondstof met zuurstof werden voortgebracht , omdat b. v. zwavel 
en phosphorus door hunne verbranding de aanleiding tot de vorming 
van zwavelzuur en phosphorzuur kunnen zijn , werden ook de zuren , 
waarvan men deze wijze van ontstaan nog niet kende, door lavoisier 
(en later ook door zijne volgelingen) als zuurstofverbindingen beschouwd. 
Dientengevolge vindt men op zijne lijst van de grondstoffen weder 
»eene grondstof van het zoutzuur”, »eene grondstof van het vloei- 
spaatzuur” en »eene grondstof van het boraxzuur”. In deze gevallen 
werd de verwachting wel woordelijk vervuld , maar toch niet geheel 
in den zin, waarin zij oorspronkelijk was bedoeld. Voor de vorming 
van het » boraxzuur” bleek later wel degelijk eene zuurstofverbinding 
van het borium noodig te kunnen zijn ; de grondstof van het zout- 
zuur daarentegen , die later in het chloor gevonden werd , had geen 
zuurstof en vervolgens geen water noodig om het zoutzuur te vormen , 
maar behoefde daartoe met waterstof alleen verbonden te zijn. Dat 
van deze eigenschap van het chloor , waarmede de opvatting streed , 
dat zuurstof voor de vorming van een zuur onmisbaar was , een 
lange en hardnekkige strijd het gevolg is geweest , wordt hier als in 
het voorbijgaan herinnerd. Wöhler verhaalde, hoe hij door berzelius , 
die tot in 1823 chloor voor eene zuurstofverbinding hield, aan zijne 
keukenmeid , tegelijk amanuensis in het laboratorium , den last hoorde 
