DE VRUCHTBAARHEID VAN DEN BODEM. 
353 
lang geleden gedaan door den heer paul de mondesir , die den 24sten 
April 1887 der Académie des Sciences te Parijs eene verhandeling 
aanbood , getiteld : over snelle bepaling van koolzure kalk in bouwgrond. 
Terwijl geene enkele tot nu toe bekende methode de bepaling der 
verdeeling van kalk , in een gegeven bodem toeliet , is mondesir er 
in geslaagd , binnen weinige oogenblikken met nauwkeurigheid uitspraak 
te doen omtrent de verdeeling van calciumcarbonaat in den grond; 
zijne methode eischt slechts zeer eenvoudig gereedschap , waardoor zij , 
buiten het laboratorium , desnoods in het vrije veld ; kan worden toe- 
gepast. Om zich behoorlijk rekenschap te kunnen geven van de waarde 
van het procédé -mondesir moet men het tweeledig karakter van een 
vruchtbaren bodem in het oog houden ; te weten : de voldoende hoe- 
veelheid delfstoffelijk voedsel , die , in voor de planten assimileerbaren 
vorm in den bodem voorhanden dient te zijn en ten tweede de phy- 
sische verdeeling van dit voedsel in den bodem , opdat het binnen het 
bereik der wortels valle; wij hebben hierboven daarop reeds gewezen. 
Indien deze twee voorwaarden niet volstrekt onontbeerlijk waren voor 
den plantengroei , zouden er , bij wijze van spreken , geen onvrucht- 
bare gronden bestaan. Inderdaad , de meeste akkers bevatten kalk , 
potasch , phosphorzuur en stikstof in voldoende hoeveelheid om een 
gewicht aan planten te voeden , dat tienmaal grooter is dan de oogst , 
dien wij binnenhalen. Trachten wij deze waarheid door eenige cijfers 
tastbaar te maken. 
De bebouwbare grondlaag op eene dikte van 20 c. M. stellende , 
bedrage haar inhoud b. v. 2000 M 3 ; al naar den aard van het terrein 
schommelt het gewicht dezer laag tusschen de 2 a 3 millioen k. g. 
of tusschen de 2000 a 3000 ton van 1000 k. g. Bij de volgende be- 
rekeningen zal van een gemiddeld gewicht van 2500 ton per hectare 
worden uitgegaan. Onderstellen wij een bodem-monster , dat de vol- 
gende hoeveelheden bestanddeelen bevat : 
Kalk 0.10 gram 
Potasch 0.05 » 
Phosphorzuur 0.05 » 
Stikstof 0.10 » 
Deze hoeveelheden hebben , in onze voorstelling , betrekking op de 
samenstelling van een zeer middelmatigen bodem , die geen landbouwer , 
a priori , in de verte kan doen hopen op een gemiddelden oogst. Maar 
wanneer wij de gewichten van deze vier stoffen berekenen voor eene 
