386 
ELEMENTEN EN META -ELEMENTEN . 
Een duidelijk begrip van hetgeen men onder element en onder meta- 
element moet verstaan , hij geeft het niet ; van de grenzen , die aan- 
wijzen waar men van een van beiden beginnen moet te spreken , is 
even weinig sprake. 
Toen AUEït von welsbach eenige jaren geleden didymium gesplitst 
had in praeseodymium en neodymium , merkte hij op , dat tusschen 
deze twee nieuwe stoffen grooter overeenkomst bestond dan ergens 
tusschen twee zoogenaamde grondstoffen waargenomen werd. Crookes 
zegt naar aanleiding hiervan : wij komen hier hoe langer hoe dichter 
öf tot een langzaam verschil alleen in graad tusschen de eene grond- 
stof en de andere öf tot de erkenning van de meta-elementen , de 
verbindingsleden , tusschen de verschillende grondstoffen ( Chem . News. 
LYII, 217). 
Men mag echter niet over het hoofd zien , dat crookes zelf aan 
zijne denkbeelden niet de waarde toekent van eene wetenschappelijke 
hypothese , maar hoogstens van een vermoeden , waarover hij als het 
ware de feiten hoort fluisteren. »De strepen in de phosphorescentie- 
spektra” zeide hij den 30 Nov. 11. in de jaarvergadering van de 
Royal Society , » zeggen mij , dat bij die stoffen , welke tot nog toe de 
vuurproef hebben doorgestaan en die daarom grondstoffen heeten , 
waarvoor een bepaald atoomgewicht wordt aangenomen en die zich 
met andere stoffen verbinden volgens bepaalde gewichtsverhoudingen , 
tusschen de deeltjes onderling een zeer gering verschil kan bestaan , 
zoodat het eene deeltje voor de werking van eene bepaalde stof iets 
meer of minder vatbaar is dan een ander. 
»Zij zeggen mij, dat het onderscheid tusschen grondstoffen en ver- 
bindingen , zooals dat sinds lavoisier en dalton een der voor- 
naamste stellingen is in de scheikunde , gewijzigd moet worden , zoo- 
dat er plaats komt voor eene breede schaar van tusschenstoffen , 
elders door mij meta-elementen genoemd , en waarvan de afscheiding 
mogelijk is. 
» Zij zeggen mij, dat er tusschen de grondstoffen in haar karakter 
als zoodanig een verschil in graad aangenomen moet worden , zoodat 
sommigen om zoo te zeggen meer elementair dan anderen zijn , dat er nog 
grondstoffen ontdekt zullen worden, terwijl anderen verdwenen zijn 
als niet bestaanbaar in de omstandigheden, waarin wij thans leven. 
» Zij zeggen mij verder , dat onze scheikundige grondstoffen wer- 
kingen zijn van krachten , waaraan de stof (door mij protyle ge- 
noemd) in een vroegeren toestand onderworpen is geweest ; dat die 
