396 
RELICTEN EN RELICTEN ME REN. 
De hoofdverdeeling is eene in drie soorten , die elk weer in onder- 
deelen worden onderscheiden. Hier volgt de hoofdverdeeling: 
1° Relictenmeren , ontstaan door afsnijding van deelen van de zee 
door nieuw land als delta’s, nehrungen , riffen, enz.; 
2° Relicten meren ontstaan door ’t rijzen van den met diepten voor- 
zienen zeebodem boven het niveau van ’t water ; 
3° Relictenmeren ontstaan door ’t inkrimpen van groote zeeën. 
We zwijgen hier van de onderverdeeling wegens de beknoptheid 
van dit opstel. Alleen dient vermeld, dat de 1ste klasse verdeeld wordt 
in acht onderafdeelingen. Deze te behandelen zal niemand van ons ver- 
langen. Een enkel voorbeeld. Lake Pontchartrain in de Mississippi- 
delta is geheel door de delta van de zee gescheiden. Ieder kan van 
den atlas nieuwe voorbeelden oplezen. 
Tot de 2de categorie worden gerekend alle meren van Zuid- en 
Midden-Zweden , die van Noorwegens kusten , de Schotsche randmeren , 
Lake Champlain, Lagafljöt in Oost-IJsland en ’t zoutmeer Allelobod 
in Danakil. Al deze meren noemt credner: »Emersie-meren”. 
Tot de 3de categorie behooren: het Aral-meer en de Kaspische 
Zee, beide de laatste overblijfselen van eene Zuid-Oost-Europeesch- 
Aziatische tertiaire Middellandsche Zee, die van Weenen zich uitstrekte 
tot de Toeransche steppen. Stap voor stap wordt de deeling van dit 
uitgestrekte bekken nagegaan. Eerst in tweeën: het westelijk Pan- 
nonisch-Zevenburgsche en een oostelijk; dit geschiedde in de Oud- 
Plioceenformatie. Het westelijke wordt in den jong-plioceentijd in kleine 
meren verdeeld , die langzamerhand uitdrogen. 
Gedurende de diluviale periode wordt de oostelijke zee verdeeld in 
Zwarte-zee en Aralo-Kaspische zee. Eerst als deze scheiding voltooid 
is , breekt de landengte door , die de Zwarte-zee van de Middellandsche 
scheidt en de Zwarte-zee maakt voortaan een deel uit van deze. In 
het jongste diluviale tijdperk rijst de Oest-Oert op en schept zoo 
’t Aral-meer en de Kaspische zee, die beide nog voortdurend in 
omvang afnemen en voortgaan met inkrimpen evenals de zoutmeren 
van het Hanhai, overblijfselen van een Centraal-Aziatische Middel- 
landsche zee. 
Zoo leert op geologische gronden credner ons de geschiedenis der 
meren en levert aldus eene verbeterde editie van het beroemde opstel 
van peschel: »Over de stilstaande wateren op aarde” . Met weemoed zien 
we hier peschels werk stuk voor stuk afbreken en een gebouw ver- 
dwijnen , waaraan deze met zooveel liefde en inspanning heeft gewerkt. 
