56 
WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 
bleek dat dit kon geschieden door ze te kweeken in samengeperste zuurstof. Met 
die cultuur kunnen de voor anthrax zoo vatbare, een dag oude cobaya’s en jonge 
muizen ongestraft worden ingeent. De bacteriën, alzoo gekweekt, behouden hunne 
uitwendige eigenschappen. Nu doen zich twee vragen op, namelijk: 1° zijn nu de 
vroeger pathogene , thans eenvoudig saprogene bacillen inderdaad specifiek veranderd ? 
en 2° kunnen de saprogeen gewordene weder pathogeen worden? CHAUVEAü bevond 
nu dat wanneer hij eene wat ruime hoeveelheid der saprogene cultuur bij schapen 
(1,5 kub. cm.) en geiten (3 kub. cm.) inentte, die inenting tegen anthrax behoedde. 
De bewuste bacillen zijn dus niet specifiek veranderd. En , wat de tweede vraag 
betreft, bevond hij, dat toevoeging van één droppel cobayabloed de virulentie weer 
te voorschijn roept, althans in zoover, dat cobaya’s er door vergiftigd worden, terwijl 
de inenting bij schapen slechts als »vaccin” werkt {La Nature 25 Février et 2 Mars 
1889, pag. 207 en 223). Wij herinneren hier aan de stelling van NaGEH, dat elke 
infectiestof wel is waar eene bepaalde, specifieke ziekte veroorzaakt, maar dat hare 
zwammen daarom nog geen specifieke zwammen zijn , maar door »Anpassung” spe- 
cifiek zijn geworden en onder gunstige omstandigheden hunne specifieke werking 
kunnen verliezen en onschadelijk worden. D. L. 
Nut van geiten. — In het voorleden jaar te Parijs gehouden congres over tuber- 
culose, merkte nocard aan, dat de geitenmelk zonder gevaar ongekookt kan worden 
gebruikt, — want, zeide hij, eene tuberculeuze geit is eene pathologische curiosi- 
teit. Op grond nu van de onvatbaarheid der geit voor tuberculose, ook zelfs als die 
ingeënt wordt, dringt E. pion — ook omdat de geitenmelk onverdund en zonder 
suiker aan zuigelingen kan worden toegediend, — er op aan dat men de aanfokking 
van dit totdusver te zeer verwaarloosde, en toch in velerlei opzicht zoo nuttige dier 
bevordere. Aan de schade, die de geit veroorzaakt door het afeten van de jonge 
boomspruitjes, kan misschien door strenge straffen op elk weide-delict worden te gemoet 
gekomen. ( Revue Scientique 9 Mars 1889, pag. 316). D. l. 
Hondsdolheid. — Volgens een rapport van het Duitsche »Gesundheitsarnt” heeft 
men in 1887 in het geheele Duitsche rijk slecht vier gevallen van hondsdolheid bij 
menschen kunnen constateeren. De Revue Scientifique (23 Février 1889, pag. 251) 
vestigt nu de aandacht op het groot verschil in dit opzicht van Duitschland met 
Frankrijk , waar jaarlijks 30 a 40 gevallen van Lyssa humana voorkomen, en schrijft 
dit verschil toe aan de strengere maatregelen die in Duitschland zijn voorgesch reven. 
D. L. 
VERSCHEIDENHEDEN. 
Lijkverbranding. — Terwijl men te Parijs de tweede lijkverbranding heeft ten 
uitvoer gebracht, is men te Gotha tot de zeshonderdste gevorderd. ( Revue Scien- 
tifique, 2 Mars 1889, pag. 284). D. L. 
