DE DIEPE PUTBOltlNGEN IN TWENTHE. 
27 
tot 169,5 m. — A. P. vond men een fijn kwartszand en van hier tot 
212,7 m. eene fijne lichtgrijze klei, waarin hier en daar stukjes pyriet 
(zwavelijzer). Dit was het moeielijkste gedeelte der boring, waar men 
per dag soms niet meer dan 5 cm. vorderde. Tot 269,7 m. — A. P. 
trof men eene lichtblauwgrijze kalkhoudende klei of mergel aan met 
kleine gipsstukjes , van fossielen evenwel geen spoor, evenmin als in 
al de volgende diepere lagen. Het is dus volstrekt niet met zekerheid 
te zeggen tot welke geologische formatie deze lagen behooren ; wij 
sluiten ze voorloopig aan bij de Tertiaire zandlagen met Foraminiferen , 
zoodat dus hier het Tertiair eene dikte zou bezitten van 269,7 — 
37,5 = 232,2 meters. Later zal misschien eene andere boring op een 
niet te ver verwijderd punt en in gunstiger omstandigheden deze zaak 
tot klaarheid brengen, evenals in het vorige jaar de 130 m. diepe 
boring te Sneek de 60 m. diepe te Assen , die veel minder interessant 
was, heeft doen begrijpen. 
Op dit onzekere Tertiair volgen eenige lagen, die als » mergel” mogen 
bestempeld worden; vooreerst, tusschen 269,7 en 291 m. — A. P. , 
een lichtgrijze, tamelijk harde mergel tot 308,40 m. door eenen donker- 
grijzen gevolgd. Uit het geheel verkruimelde boormonster kan men zich 
bezwaarlijk eene voorstelling maken van het oorspronkelijk karakter; 
het schijnt ons evenwel toe, (wegens de gelijkenis met sommige ge- 
steenten der Aryïformatie in Westfalen) alsof wij hier in dergelijke 
lagen zijn, als vooral bij Ahaus aan de oppervlakte komen en die tot 
de vTuroon' (naar Tours in Frankrijk) genoemde afdeeling dezer formatie 
behooren. Ook hier is het wederom zeer goed mogelijk , dat latere 
onderzoekingen , in gunstiger omstandigheden , tot een geheel ander 
resultaat voeren. 
Thans (namelijk op 308,4 m. — A. P.) begint een zeer eentonig 
gedeelte ; tot 460 m. krijgen wij eene eindelooze opeenvolging van 
verschillende kleisoorten , af en toe eenigzins kalkhoudend en dan tot 
mergel naderend. Kleine platte daarin voorkomende stukjes , die dus 
nog niet geheel vergruisd zijn , doen ons vermoeden , dat wij in de diepte 
eenen » Schieferthon” zouden aantreffen. De waarnemingen , bij het boren 
gedaan, vermeerderen de waarschijnlijkheid, dat wij hier met een meer 
compact gesteente te doen hebben. Dergelijke met min of meer recht 
(namelijk als zij sterk kalkhoudend zijn) > >mergelschiefer ” of kortweg 
mergel genoemde gesteenten , treden nu in het aangrenzende ge- 
deelte van Westfalen en ook in het Teutoburger Woud op, o. a. ten 
zuid-oosten van Osnabrück , en blijken daar tot het bovenste gedeelte 
