30 
DE DIEPE PUTBORINGEN IN TWENTHE. 
zwak waterstraaltje uit ; met de zwaarste stoompomp der brouwerij 
werkende , waardoor het opstijgen natuurlijk zeer wordt bevorderd , 
stijgt de opbrengst tot 20 m 3 . per uur. 
Ongelukkig is dit water evenwel weder zouthoudend ; het bevat 
0,336 pet. chloornatrium (0,42 pet. zouten in het geheel) zoodat het 
dus geheel onbruikbaar is bij het brouwen zelf. De smaak is zeer flauw 
zout , zoodat het zonder eenigen tegenzin gedronken kan worden ; het laat 
zich dan ook het best vergelijken met water , dat slechts voor 1 / 8 brak is. 
Aanvankelijk werd hier met de pulsboor gewerkt , een cylinder , die 
van onderen door een kogelklepje gesloten is, op zoodanige wijze, dat 
dit wel naar boven , maar niet naar beneden zich kan openen. Wordt 
deze boor dus herhaaldelijk op den bodem gestooten , dan vult hij zich 
gaandeweg met grond, die er bij het ophalen niet meer uit kan vallen. 
Later heeft men ook hier de beide andere boorwijzen gevolgd en zijn 
ook de beitels in gebruik genomen om eene zandsteenlaag van 7 m. 
dikte, op 138 tot 145 m. — A. P. , te doorboren. Met eene eveneens 
zeer harde schieferthon- laag, die op ongeveer 189 m. — A. P. aan- 
ving, gelukte dit niet zoo gemakkelijk, zoodat op 192 m. — A. P. 
de boring werd gestaakt. 
Wat de opeenvolging der geologische formaties aangaat, zoo ligt 
ook weder hier het Diluvium aan de oppervlakte (10 m. -f- A. P). 
Tot 3,7 m. — A. P. bestaat dit uit afwisselend fijn en grover kwarts- 
zand , soms met leem vermengd , en waarin o. a. op 6 en op 4 m. 
— A. P. enkele korreltjes graniet werden aangetroffen. Op 3,7 m. 
— A. P. begint een grijs zand, uit kwarts- en Glauhmiet - korrels be- 
staande en soms met zooveel leem vermengd , dat het in klei overgaat. 
Op 35 m. — A. P. worden daarin de eerste fossielen , schelpfragmenten , 
aangetroffen , waarvan enkele nog groot genoeg zijn om de soort te 
determineeren. Dit is Limopsis aurita , eene schelp , die in de Tertiaire 
klei , die men bij Winterswijk en Eibergen in Gelderland aantreft , 
zeer algemeen is. Men mag hieruit het besluit afleiden , dat het groen- 
grijze zand onder Almeloo eveneens Tertiair (en wel Mioceen ) is. Het 
strekt zich van 3,7 tot 45,7 m. — A. P. uit; het leemgehalte 
neemt evenwel gaandeweg naar beneden zoozeer toe, dat men eigenlijk 
slechts tusschen 31,7 en 34,8 m. van zand kan spreken en tusschen 
34,8 en 45,7 de grondsoort werkelijk klei moet noemen. Uit de schelp- 
fragmenten en Foraminiferen , die in beiden voorkomen, blijkt echter dat 
zij geologisch bij elkander behooren. Voortdurend nemen de kwarts- 
en Glaukoniet-kor\'e\$ naar de diepte af, zoodat men tusschen 45,7 en 
