50 
ONTPLOFBAR. E STOFFEN. 
komt door ontploffing van mijngas. In geenen deele kan echter onvoor- 
zichtigheid als de uitsluitende oorzaak van al die rampen beschouwd 
worden. De Davy-lamp — in den nieuwsten zoowel als in den oudsten 
vorm — is slechts dan als voorbehoedmiddel van beproefde waarde , 
als zij dienst doet in een mijngang , die mijngas bevat , hetwelk niet 
te sterk met steenkoolstof bezwangerd is en in rust verkeert. Aan 
de laatste voorwaarde is tegenwoordig zelden voldaan. Het denkbeeld, 
dat door een krachtige ventilatie een zuivere lucht in de mijnen ver- 
kregen zou kunnen worden , heeft in den laatsten tijd meer en meer 
veld gewonnen. Met kracht heeft men de handen aan het werk geslagen , 
zoodat thans tal van groote mijnen door middel van stoom en samen- 
geperste lucht op uitmuntende wijze geventileerd worden. Volgens de 
opgaven der dagbladen worden door de mijngangen van Kerkrade per 
man en per uur van 104 tot 125 M 3 . lucht gevoerd. De nieuwe toe- 
standen vereischen evenwel nieuwe voorzorgsmaatregelen. De Davy-lamp 
verschaft hoegenaamd geen veiligheid meer , waar de mijnlucht door 
de ventilatie een snelheid van 5 M. per seconde bezit. Volgens som- 
migen zou een ventilatiesnelheid van 2 M. de vlam reeds buiten het 
gaas trekken. Te vergeefs heeft voor eenigen tijd de Engelschman , 
ELLis lever, een premie van 500 £ uitgeloofd voor een mijnlamp, 
die behoorlijk licht gaf en uit het oogpunt van veiligheid aan de tegen- 
woordige eischen voldeed. Wel werden niet minder dan 108 lampen 
ingezonden — waaronder 4 electrische — doch geen enkele voldeed in 
alle opzichten. 
Een andere omstandigheid , die de werking der Davy-lamp benadeelt , 
is het voorkomen van steenkoolstof in de lucht der mijnen. Reeds in 
1845 hebben faraday en lyell de aandacht gevestigd op den invloed 
van steenkoolstof op de hevigheid der ontploffingen. In 1867 en later in 
1875 toonden verpilleux en vital in Frankrijk aan, dat lucht, met 
steenkoolstof bezwangerd , reeds ontploft , als de hoeveelheid moerasgas 
slechts een klein gedeelte bedraagt van die , welke voor een explosief 
mengsel noodig is. In Engeland hebben later prof. wood , marrecco , 
mel en een commissie van ingenieurs de proeven herhaald en uitgebreid. 
Zij hadden voor dat doel eene kunstmatige mijn laten graven en voerden 
er met een blaastoestel steenkoolstof in , na er achtereenvolgens ver- 
schillende hoeveelheden moerasgas in gebracht te hebben. Door middel 
van een kanonnetje werd het mengsel aangestoken. Zij kwamen tot de 
uitkomst, dat lucht, die 4% 4,5 pet. moerasgas bevat, ontplofbaar 
is, als er poeder van steenkool, magnesia, krijt, lei of een andere 
