52 
ONTPLOFBARE STOFFEN. 
aan verbrandingsproducten en meer warmte dan het moerasgas. Het 
ontploft dan ook met lucht veel heviger dan laatstgenoemd gas. Dat 
een mengsel van lichtgas en lucht uitermate gevaarlijk is, heeft de 
ervaring meermalen geleerd. In de geschiedenis van de gasverlichting 
staat menige ontploffing opgeteekend. Een lek in een gasbuis, in een 
afgesloten luchthoudende ruimte , is voldoende , om alles voor een ont- 
ploffing voor te bereiden. Het zoeken van lekken in gasbuizen met 
naakte vlammen maakt groote voorzichtigheid tot plicht. Het ongeval 
te Helmond, waar de ontploffing van een mengsel van gas en lucht in 
den fabrieksmeter den directeur der gasfabriek het leven kostte , ligt 
nog versch in ons geheugen. 
Veel gevaarlijker dan lichtgas is petroleum. Deze vloeistof is een 
mengsel van koolwaterstoffen van dezelfde reeks, waartoe het moeras- 
gas behoort. Die , welker samenstelling door de scheikundige for- 
mulen C-H 10 en C 6 H 14 , wordt uitgedrukt, hebben een kookpunt, dat 
onder 100° gelegen is. Zij zijn slechts in de ruwe petroleum te 
vinden , die nog niet aan destillatie onderworpen is. Zulke petro- 
leum ontwikkelt reeds bij de gewone temperatuur dampen van kool- 
waterstoffen. Aanvankelyk werd zij in houten vaten per scheeps- 
gelegenheid uit Amerika naar Europa vervoerd. Menig schip , aldus 
bevracht , ging met man en muis verloren. Uit de genoemde dampen , 
die door de houten wanden der vaten drongen en zich met de lucht 
in het scheepsruim vermengden, werden de gevaarlijke gasmengsels 
gevormd , die slechts op een aanleiding wachten , om geweldig te 
ontploffen. Wetten hebben paal en perk gesteld aan dien roekeloozen 
handel. Elke lading petroleum , die Amerika verlaat , moet thans onder- 
zocht worden. Ontwikkelt de olie onder 38° brandbare dampen , dan 
mag zij niet in den handel gebracht worden. Het kookpunt der petro- 
leum moet tusschen 120° en 150° gelegen zijn. De laatste zinsneden 
bevatten bepalingen, die in de Engelsche Petroil-Bill te vinden zijn. 
Om petroleum aan die voorwaarden te laten voldoen wordt het ruw 
product vóór het vervoer aan een destillatie onderworpen , waardoor 
de vluchtigste bestanddeelen verwijderd worden. De laatsten worden 
onder den naam van petroleum-ether en petroleum-naphta afzonderlijk 
in den handel gebracht. Wat tusschen 150° en 280° overgaat heet, 
na zuivering, geraffineerde petroleum en deze alleen wordt tegenwoordig 
van de Nieuwe Wereld naar Europa vervoerd en als lichtstof gebruikt. 
Hebben maatregelen en wetten van dien aard de gevaren , aan het 
branden van petroleum verbonden , in groote mate verminderd , ge- 
