218 
LEVENSDUUR VAN ZADEN. 
omstandigheden en door zulk eene autoriteit gedaan , tot een stroom 
van opmerkingen en vragen aanleiding gaf. De volgende nummers 
van Nature getuigen dan ook , in talrijke brieven , van de algemeen- 
heid van den twijfel aan prof. judd’s uitspraak. 
En werkelijk, men moge dan al of niet geneigd zijn om de kiem- 
baarheid van zoo oude zaden toe te geven, de bewering, dat de 
plantkundigen dit feit als juist zouden aanvoeren , is zeker ten eenen 
male ongegrond. Slaat men verschillende hand- en leerboeken der 
planten-physiologie uit de eerste helft van deze eeuw op , zoo vindt 
men de aangehaalde bewering in den regel geboekt, doch steeds met 
voldoende aanwijzingen van hare ongegrondheid. In de latere leer- 
boeken wordt van dit sprookje gewoonlijk in het geheel geen melding 
meer gemaakt. En gaat men de reisbeschrijvingen na , zoo overtuigt 
men zich , dat de plantkundigen eenstemmig zijn in de meening , dat 
de zaden uit de pyramiden meestal inwendig zwart geworden en ten 
deele verkoold zijn , en dat zij hun vermogen om te ontkiemen steeds 
geheel verloren hebben. 
Het is misschien juist aan deze omstandigheid toe te schrijven , dat 
de voorstelling van de kiembaarheid der mummie-zaden nog steeds 
niet uitgeroeid is. Zij heeft als het ware voortgewoekerd buiten de 
wetenschap der plantkunde om , is met deze nooit in botsing gekomen , 
en de gelegenheid tot weerlegging heeft zich daardoor nooit aange- 
boden. Door Prof. judd’s rede is deze toestand gewijzigd. De plant- 
kundige , die tot voor korten tijd in de overtuiging leefde , dat de 
gemaakte voorstelling zoo goed als geheel verlaten was , bespeurt 
thans , dat het tegendeel waar is , en het wordt zijn plicht tot ver- 
spreiding der waarheid ook op dit gebied , de voorhanden feiten aan 
eene kritiek te onderwerpen. 
Ik wil trachten mijne lezers in dit opstel met de hoofdargumenten 
vóór en tegen de stelling van den onbeperkten levensduur van zaden 
bekend te maken. Ik behandel daartoe in de eerste plaats de zaden 
uit de pyramiden , in de tweede plaats die , welke in oude aardlagen 
gevonden werden en ten laatste de uitkomsten van zaaiproeven met 
zaden , die gedurende omstreeks een eeuw of minder kunstmatig be- 
waard waren. 
De grootste autoriteit op het gebied der oude cultuurplanten , 
alphonse de candolle , wijdt in zijn werk Géographie botanique rai- 
sonnée (blz. 540) eene bespreking aan de beteekenis van den levens- 
duur der zaden voor het transport van deze organen , en daardoor voor 
