226 
LEVENSDUUR VAN ZADEN. 
met 6 van de twintig zaden. Van die 17 soorten behoorden er 5 
tot de Malvaceeën en 9 tot de Leguminosen ; de drie overige behoorden 
tot drie verschillende familien. 
Omstreeks 1844 werd in Engeland door de British Association eene 
commissie benoemd om den levensduur van zaden te bestudeeren. Zij 
bestond uit de heeren strickland , daubeny , henslow en lindley , en 
bracht in de jaren 1845, 1846 en 1851 verslag omtrent hare proeven 
uit. Van de zaden, die ouder waren dan 14 jaren, kiemde geen enkele 
soort, van die van 14 — 11 jaren slechts verschillende soorten van 
meloenen. Onder de lOjarige komt daarbij ééne Cassia en ééne Malva 
en eerst onder de acht- en zesjarige komen er zaden, die tot andere 
familien dan de Cucurbitaceeën , Malvaceeën en Leguminosen behooren. 
Daarbij komt , dat van de kiemende soorten meestal nog slechts een 
klein deel der uitgezaaide zaden plantjes leverden. 
Deze en talrijke andere proeven hebben geleerd , dat de kiemkracht 
der zaden bij het bewaren steeds allengs afneemt, en dat deze achter- 
uitgang wel door droogte en koude vertraagd , maar niet tegengehouden 
kan worden. Elk jaar sterven er, hoe goed de zaden ook verzorgd 
mogen worden , enkele , en na weinige jaren is het aantal kiembare 
korrels meestal zoodanig afgenomen , dat het zaad , als handelswaar , 
geen waarde meer heeft. G&rtner stelt den duur der zaden in het 
algemeen op 4 — 8 jaren, en de tabellen, die in land- en tuinbouw- 
werken gevonden worden leeren , dat vele zaadsoorten reeds na 2 of 
3 jaren niet meer verkoopbaar zijn. Ook heeft men opgemerkt , dat 
de planten , die uit lang bewaarde zaden gewonnen worden , in den 
regel veel zwakker zijn , dan die uit jong zaad. Bij eenhuizige soorten 
wordt niet zelden , door het bewaren , ook de verhouding tusschen het 
aantal mannelijke en vrouwelijke exemplaren gewijzigd , en wel meestal 
zóó , dat de mannelijke zaden spoediger sterven dan de vrouwelijke. 
Uit de medegedeelde feiten mag men afleiden , dat de stofwisseling 
in de rijpe zaden geenszins stilstaat , maar onophoudelijk , zij het dan 
slechts langzaam, voortgaat. Wel is dit proces zoo traag, dat men 
den aanwezigen voorraad voedsel daarvoor als onuitputtelijk moet aan- 
nemen, maar de droge toestand der cellen maakt natuurlijk het ver- 
voer dier stoffen van de eene plaats naar de andere onmogelijk , en 
zoo zien wij de zaden dan ook steeds sterven , lang voor dat zij hun 
voedsel opgebruikt hebben. Langzaam maar zeker gaat elke zaad- 
korrel, nadat zij hare volle rijpheid bereikt heeft, achteruit, de eene 
sneller, de andere langzamer. Voor de eene breekt dus vroeger, voor 
