244 
DE VEGETATIE VAN NOVA-ZEMBLA. 
volken. Zoo goed als dus daar de oorsprong der vegetatie, voor een 
gedeelte althans , een andere moet zijn , zoo zal zulks ook voor Nova- 
Zembla het geval wezen. Het is dan ook het waarschijnlijkst , dat wij, 
afgezien van enkele , waarschijnlijk in later tijd ingevoerde soorten , de 
flora van dit eiland in hoofdzaak moeten beschouwen als een over- 
blijfsel van een zeer oude vegetatie, die gedurende het bekende , alge- 
meen aangenomen ijstijdperk: zich over een groot gedeelte van Europa 
en Azië uitbreidde , maar zich bij de toenemende gematigdheid van 
het klimaat , deels naar de hoogste bergtoppen , deels naar de hoogst 
noordelijke streken terugtrok , volgens de bekende hypothese , die haar 
voornaamsten steun vindt in de opvallende overeenkomst tusschen 
de flora der Hoogalpen en die van het zoover daarvan verwijderd 
arktisch gebied. 
Deze oude , zoogenaamde glaciaalplanten hebben dus op Nova-Zembla 
lange , lange jaren in den strijd om ’t leven en vooral tegen haar 
hoofdvijand, de koude, stand moeten houden. Vragen wij naar de 
middelen , die hen daartoe in staat stelden , dan moet vooreerst worden 
opgemerkt , dat de als zoodanig veelal aangevoerde beschutting , die de 
planten in den winter van het warme sneeuwdek ondervinden , alleen 
stellig niet voldoende is ; immers , vooreerst is dit kleed niet overal , 
waar planten groeien , aanwezig en dan verhindert het , zooals ver- 
schillende waarnemingen geleerd hebben , niet , dat de bodem er onder 
tot ver beneden het vriespunt afkoelt. Al zou ons dus de veelal uit- 
gesproken meening , dat alle arktische planton uitsluitend in den 
bodem overwinteren en alle bovenaardsche deelen afsterven , niet veel 
verder brengen , ook deze meening zelve is verre bezijden de waar- 
heid en de plantendeelen , die werkelijk boven den grond overwinteren , 
zijn toch niet van bizondere , uitwendige , beschuttende inrichtingen 
voorzien. Neemt men verder in aanmerking , dat men heeft waarge- 
nomen , dat zelfs teedere bloemdeelen zonder nadeel door den winter 
heen konden komen , dan moet men wel tot het besluit komen , dat 
voor de arktische planten de meeste beschutting moet zijn gelegen 
in haar inwendige organisatie , zonder dat men voor ’t oogenblik nog 
kan aangeven, waarin deze bestaat. Voor alles evenwel moeten de 
hier voorkomende soorten zich schikken naar de gegeven omstandig- 
heden ; zij moeten zich niet alleen snel ontwikkelen , daar hun soms 
slechts twee maanden daarvoor is toegestaan , maar zich in dien korten 
tijd ook met zeer geringe warmtehoeveelheden tevreden stellen en 
dit kunnen zij het best door verdeeling van arbeid. In het betrekkelijk 
