252 
KUNSTMATIGE ROBIJNEN. 
beantwoording nader bij gekomen. In beginsel was de mogelijkheid 
der verandering reeds verscheidene jaren geleden uitgemaakt; fremy 
en VERNEUIL toonden onlangs aan , dat de uitvoering niet alleen uit een 
wetenschappelijk oogpunt maar ook in het groot kon worden toegepast. 
De synthese van gesteenten en ertsen , m. a. w. het wetenschappe- 
lijk onderzoek naar de omstandigheden , waarin hun ontstaan in de 
aarde misschien heeft plaats gehad, vond vooral beoefenaars onder 
de fransche scheikundigen. Nadat gay-lussac bij een bezoek aan den 
Vesuvius de vorming van kristallen van ijzerglans als het ware op 
de daad had betrapt, slaagde hij er in 1821 in, kunstmatig derge- 
lijke kristallen te verkrijgen door een mengsel van waterdamp en 
dampen van ijzerchloride (ferrichloride) in eene ijzeren buis tot rood- 
gloed te verhitten. De waterstof van het water verbond zich met het 
chloor van het ijzerchloride tot gasvormig zoutzuur , terwijl het ijzer met 
de zuurstof van het water eene gekristalliseerde verbinding opleverde. 
Henri st. claire-deville pastte in 1858 deze ontledende wer- 
king van oververhitten waterdamp toe op verbindingen van fluoor met 
verscheidene metalen (o. a. van aluminium) en verkreeg daarbij o. a. 
kristallen van robijn en van korund. Het aluminium voor het aluminium- 
fluoride kon in bekende stoffen , b. v. in aluin , gevonden worden. Deze 
scheikundige gaf bovendien de verklaring van het feit , dat men eene 
betrekkelijk kleine hoeveelheid aluminiumfluoride noodig heeft om naar 
evenredigheid veel amorph aluminiumoxyde in kristallen om te zetten. 
Misschien geeft de volgende schets van eene scheikundige vergelijking 
eenige hulp om deze verklaring op te nemen. 
aluminium zuurstof aluminium fluoor 
verbonden met -f- verbonden geven : verbonden met + verbonden met 
fluoor. met waterstof. zuurstof. waterstof. 
De genoemde fluoorwaterstof zal weder bij eene lagere temperatuur 
met aluminiumoxyde de twee overige verbindingen kunnen leveren , 
die bij eene hoogere temperatuur in den omgekeerden zin op elkan- 
der zullen werken. Daar bij de verwarming het mengsel niet vol- 
komen gelijkmatig warmer wordt , zal de ontleding van aluminium- 
fluoride door waterdamp in een gedeelte beginnen en helpt de hierbij 
gevormde fluoorwaterstof mede om het aan het mengsel toegevoegde 
aluminiumoxyde in een fluoride te veranderen , dat weder vatbaar 
is voor de ontledende werking van den onverhitten waterdamp. Stoffen , 
die eene dergelijke werking kunnen uitoefenen en dus bij de vor- 
