STEENKOLENTEER. 
265 
Ongeveer in denzelfden tijd was dit met het ammoniakale gaswater 
het geval ; hier was het de vermeerdering van het aantal beetwortel- 
suikerfabrieken en dientengevolge de vraag naar eene goedkoope mest- 
stof voor den door den bouw der beetwortelen uitgeputten grond , die 
den omkeer bewerkte. Het ammoniumsulphaat toch , dat door bewerking 
van het gaswater wordt verkregen , voorzag in de bedoelde behoefte. 
Eenige jaren geleden leverde volgens eene mededeeling van de direk- 
teuren der South Metropolitan Gas Company aan g. lunge 1 de verkoop 
van het koolteer en het ammoniumsulphaat bij die maatschappij 
82 pCt. op van den prijs, dien men voor de steenkolen had moeten 
betalen. 
De hoeveelheid koolteer nam voortdurend toe. Gemiddeld bedraagt 
zij in gewicht 5 pCt. van de steenkolen , die verhit werden , doch 
voor soorten kool van verschillenden oorsprong wijken de bepaalde 
getallen aanmerkelijk van dit gemiddelde af. Yoor een ton Newcastle- 
kool worden opgegeven , naast 10.000 kubieke voeten lichtgas (die 
17 pCt. van het gewicht der kolen vertegenwoordigen), 10 gallons 
teer (5,1 pCt. van het gewicht; 1 gallon = ong. 4,5 L.) t terwijl 
het gewicht van het gaswater (natuurlijk verminderd met het gewicht 
van de toegevoegde hoeveelheid water om de gassen op te vangen) 
7,9 pCt. en dat van de cokes 70 pCt van het gewicht der steenkolen 
bedraagt. Kool van St. Etienne geeft volgens ch. la.uth 3 slechts 
4 pCt teer, kool van Anzin en van Mons 6,73 pCt. Van de steen- 
kolen in Duitschland staan de kolen uit Boven-Silezië beter aange- 
schreven dan de Westphaalsche steenkolen , wat het gehalte van het 
teer betreft. 
Voor het jaar 1883 wordt door lunge voor eenige landen de op- 
brengst van koolteer opgegeven ; zij bedraagt voor Groot-Brittannie 
450.000 ton (een ton = 2,83 M 3 ) , voor Duitschland 85,000 ton, 
voor Frankrijk 75,000 ton, voor België 50,000 ton en voor Neder- 
land 15,000 ton. Enkele opgaven uit latere jaren voor die landen 
bevatten weder hoogere cijfers. 
Een betrekkelijk klein gedeelte van dit teer wordt als zoodanig 
gebruikt; verreweg het grootste gedeelte wordt in de koolteerfabrieken 
door gedeeltelijke of gefractioneerde destillatie in een aantal bestand- 
deelen gescheiden. Want teer is een mengsel van een groot aantal 
1 Coal-tar and Ammonia by george lunge. London : Gurney and Jackson , 1887. 
2 Biet. de Chimie, par ad. würtz. 
