268 
STERN KOLEN TE Ril. 
gematigd. De stoker moet vooreerst voortdurend op zijn qui vive zijn. 
Kan hij het ongemak niet geheel verhinderen door het deurtje van 
den haard open te zetten , dan moet hij den ketel van boven afkoelen 
door er koud water op uit te storten. Hetgeen nu overdestilleert , wordt 
ook in deze fabriek de voorloop genoemd ; het bestaat uit eene oplos- 
sing van ammonia in water en uit naphta, welke twee bestanddeelen 
zich in den ontvanger gemakkelijk van elkander scheiden. De thans 
aan de koelhuis verbonden ontvanger blijft op zijne plaats , totdat 
de destillatie ophoudt. 
De vloeistof in den ketel laat nu een eigenaardig geluid hooren , 
waarschijnlijk het gevolg van de aanraking van kleine droppels water 
met het heete teer ; er ontwijkt namelijk nog altijd een weinig stoom , 
die weder tot water wordt verdicht , voordat hij uit den ketel in de 
koelhuis is geraakt ; boven in den ketel worden dus droppels water 
gevormd , die terugvallen op het heete teer en dan plotseling in damp 
overgaan. Men beoordeelt den gang der destillatie, niet hiernaar dat 
er in het geheel geen water meer overgaat , want het duurt nog lang 
voordat dit het geval is , maar naar de hoeveelheid van het vocht , 
naar den reuk, die in het begin bijzonder sterk is, naar het soortelijk 
gewicht van het destillaat en naar den stand van den thermometer , 
waarvan de bol binnen den ketel in het teer gedompeld is en waar- 
van de steel buiten den ketel uitsteekt. 
De stoker moet nu weder harder opstoken en het duurt een ge- 
ruimen tijd (ongeveer twee uren) , voordat de vloeistof in den ketel 
op nieuw begint te koken. Meestal laat men zich verder door de 
aanwijzingen van den thermometer leiden bij het verwisselen of ledigen 
der ontvangers. Deze wijst 105° a 110°, zoolang de voorloop opge- 
vangen wordt; eene tweede portie wordt opgevangen, totdat de ther- 
mometer tot 210° gerezen is , • en heet de lichte teerolie. Hetgeen op- 
gevangen wordt tusschen 210° en 240° is de derde hoeveelheid, die 
carbololie wordt genoemd. Daarop volgt tusschen 240° en 270° de 
Creosootolie. Eindelijk heet anthraceenolie , hetgeen bij eene hoogere tempe- 
ratuur opgevangen wordt , terwijl in den ketel pek achter blijft. 
Nog een enkel woord over den gang der destillatie. Het gevaar 
voor overkoken is thans voorbij , zoodat de kracht van het vuur voort- 
durend toenemen mag. De naam lichte teerolie is zoo gekozen, omdat 
de vloeistof in het begin op water drijft en omdat men ook wel 
naar het gewicht der vloeistof beoordeelt , of de tijd gekomen is den 
ontvanger te verwisselen. Wanneer een droppel van het gedestilleerde 
