STEENKOLENTEER. 
273 
bekende stoffen voor ; de lichte teerolie bevat naast de twee zooeven 
genoemde stoffen als derde hoofdbestanddeel naphtaline , waarvan de 
aanwezigheid in groote hoeveelheid dient , zooals boven gezegd werd , 
als waarschuwing om een anderen ontvanger aan te leggen ; de 
carbololie is zeer rijk aan de vloeistof, waarnaar zij haar naam draagt, 
en ook aan naphtaline , die ook hier weder in het vloeibaar gedeelte 
opgelost is en bij bekoeling vast wordt ; van de bestanddeelen der 
kreosootolie zijn bekend o. a. naphtaline (in geringe hoeveelheid aan- 
wezig) , anthraceen en phenanthreen , phenol en cresol , aniline en daar- 
mede verwante lichamen. Van de bekende en onbekende bestanddeelen 
van de anthraceenolie is anthraceen het voornaamste. De verschillende 
teeroliën worden weder aan gedeeltelijke destillatie onderworpen , 
dikwijls nadat zij op eene scheikundige wijze door wassching met 
zwavelzuur en daarop volgende behandeling met een loog gezuiverd 
zijn. Restanten van verschillende bewerkingen worden dikwijls samen- 
gevoegd , b. v. hetgeen het eerst uit de kreosootolie verdampt wordt 
vermengd met hetgeen bij de gedeeltelijke destillatie van carbololie 
overblijft. Zoo komt men door dikwijls herhaalde bewerkingen tot de 
scheikundig zuivere verbindingen , of tot mengsels van twee , drie 
of meer verbindingen , die als zoodanig voor het een of ander doel- 
einde bijzonder geschikt zijn. 
Waarlijk, het is hier de plaats te herinneren, dat aan het steen- 
kolenteer langen tijd het denkbeeld van afval verbonden was in den 
waren zin van het woord. Het was »niet veel zaaks”. En thans? 
Geen enkel der genoemde bestanddeelen , dat niet eene nuttige plaats 
bekleedt. Laten wij hiertoe nog eens de verschillende bestanddeelen 
de revue passeeren en hierbij den voorrang geven aan het pik , het- 
welk wij ten slotte in den ketel zagen achterblijven. 
Al naarmate de verhitting korter of langer werd voortgezet, is 
zacht , tusschensoort of hard pik ontstaan ; lunge geeft hiervoor het 
onderscheid op, dat zacht pik bij 40° week wordt en bij 60° smelt, 
dat hard pik eerst bij 100° week wordt en bij 150° a 200° smelt 
en dat de bedoelde getallen voor tusschensoort pik zijn 60° en 100°. 
De eerste soort wordt gemakkelijk week , wanneer zij tusschen de 
tanden wordt gekneed , de tusschensoort wordt hier een weinig week 
en de harde verbrokkelt. En waar vinden wij nu dit pik later terug? 
In het asphalt , dat ons bij het wandelen als voortdraagt en niet 
alleen een hoogst gemakkelijk maar ook doelmatig straatbekleedsel 
levert , dat geen vocht van boven en geen uitwasemingen van beneden 
19 
