OYER ELEKTRISCHE VERLICHTING , 
VAN EEN CENTRA AL- STATION UITGAANDE. 
DOOR 
Dr E. VAN DER VEN. 
Wanneer men een gegeven hoeveelheid elektrisch arbeidsvermogen 
verbruikende dit aanwendt om , bij voorbeeld , twee of meer gloei- 
lampen te doen branden , dan zal , als alle andere omstandigheden 
gelijk zijn , het nuttig effect , dat men verkrijgt , niet veranderen door 
eene verandering in de rangschikking dier lampen. Men moge ze achter 
elkander plaatsen , zoodat alle kooldraden deelen zijn van ééne , onver- 
deelde leiding , of naast elkander , zoodat de stroom , zich aan deze 
zijde over alle kooldraden vertakkend aan gene weder tot één stroom 
samenvloeit, het ontwikkelde licht zal in beide gevallen even sterk zijn. 
Immers , het in een stroombaan verbruikt elektrisch arbeidsver- 
mogen is evenredig aan twee grootheden : aan de stroomsterkte , dat 
is aan de hoeveelheid elektriciteit , die in een bepaalden tijd door een 
doorsnede der leiding gaat en aan het spanningsverschil in hare uit- 
einden , dat vereischt wordt om die hoeveelheid in dien tijd daar 
door te drijven. En aangezien nu dit verschil toeneemt in reden van 
den weerstand, door de leiding geboden, zal bij grooten weerstand 
de factor kracht, bij kleinen de factor hoeveelheid tot het verbruikt 
elektrisch arbeidsvermogen meest kunnen bijdragen. De waarde van 
elk dezer factoren moge dus in de beide genoemde gevallen verschillen , 
zoolang hun product standvastig blijft zal dit ook het geval zijn met 
het nuttig effect , dat verkregen wordt. 
Onderstel eens, om de gedachten te bepalen, dat ieder der beide 
gloeilampen den stroom een weerstand biedt van 60 ohms en dat 
er een stroomsterkte wordt vereischt van 0.75 ampères om een lamp 
20 
